PORTRET z HISTORIĄ Wilton Norman Chamberlain
- Czesław Czapliński

- 3 godziny temu
- 13 minut(y) czytania

Wilton Norman Chamberlain, znany jako Wilt the Stilt (Szczudło), The Big Dipper oraz Król Tablic (ur. 21 sierpnia 1936, zm. 12 października 1999 w Bel Air, w Kalifornii) – amerykański profesjonalny koszykarz grający w lidze NBA dla klubów: Philadelphia Warriors, Golden State Warriors, Philadelphia 76ers i Los Angeles Lakers. Grał również w zespole Harlem Globetrotters.
Chamberlain, który ważył 250 funtów jako junior, a 275 jako profesjonalista (przypuszczalnie ok. 300 funtów po przejściu do Los Angeles Lakers) grał na pozycji środkowego i jest obecnie uznawany za jednego z najlepszych i najbardziej dominujących graczy w historii NBA.

Wybrany z 3. numerem w drafcie 1959, Chamberlain jest posiadaczem ponad 60 nadal aktualnych rekordów NBA, m.in. w zakresie najwyższej liczby punktów zdobytych w trakcie jednego sezonu, zbiórek, czy średniej w obu tych kategoriach. Jest jedynym graczem w historii NBA, którego średnia punktów na koniec sezonu wynosiła ponad 50. Jest także jedynym zawodnikiem, który zdobył 100 punktów w jednym meczu NBA (2 marca 1962 w barwach Philadelphia Warriors przeciwko New York Knicks 169:147). Był siedmiokrotnie liderem strzelców ligi, dziewięciokrotnie przewodził NBA w skuteczności rzutów z gry, był także jedenastokrotnie liderem w zbiórkach, a raz został nawet liderem w kategorii asyst.
W sezonach 1961/1962 i 1963/1964 zajął drugie miejsce w głosowaniu na MVP fazy zasadniczej.
W 1968 został liderem NBA w kategorii asyst, jako jedyny środkowy w historii ligi. Lepszą średnią asyst (9,7) uzyskał wtedy Oscar Robertson z Cincinnati Royals. Tytuły lidera przyznawano wtedy jednak na podstawie łącznej liczby asyst uzyskanych w trakcie całego sezonu. Chamberlain uzyskał ich 932, Robertson natomiast 660, co zadecydowało o przyznaniu „korony” lidera właśnie temu pierwszemu.

W trakcie swojej kariery sięgał dwukrotnie po mistrzostwo NBA, był wybierany czterokrotnie MVP sezonu zasadniczego, raz MVP finałów NBA, wystąpił także 13-krotnie w meczu gwiazd NBA. 10 razy wybierano go do składów najlepszych zawodników ligi. W 1978 został uhonorowany zaliczeniem do Koszykarskiej Galerii Sław. Znalazł się w składzie NBA 35th Anniversary Team, a w 1996 r. znalazł się na liście 50 najlepszych graczy NBA w historii.

Po zakończeniu kariery koszykarskiej, grywał w amatorskiej lidze siatkarskiej International Volleyball Association (1975–1979), był również prezesem tej organizacji. Znalazł się na liście IVA Hall of Fame w uznaniu za wkład w rozwój federacji.
Był również biznesmenem, autorem kilku książek, zaliczył epizod aktorski (film Conan Niszczyciel). Przez całe życie był kawalerem. W swojej autobiografii Wilt utrzymywał, że spał z 20 tysiącami kobiet, czym wywołał spore oburzenie oraz ściągnął na siebie falę krytyki.
W 1984 r. zagrał obok Arnolda Schwarzeneggera w popularnym filmie Conan Niszczyciel w reżyserii Richarda Fleischera, wcielając się rolę wojownika Bombaata. Pojawił się również gościnnie w serialu Laugh-In (1971) oraz The Commish (1992).
„…Wilton Norman Chamberlain spotkałem 16 stycznia 1990 r. w Nowym Jorku, spotkanie skupiło tłumy, gdyż był on niezwykle popularny. Muszę powiedzieć, że jego zdjęcia przybliżyły mi go. Mimo wielkiej sławy był niezwykle skromny…” – Czesław Czapliński.

Chamberlain miał kłopoty z sercem. W 1992 był hospitalizowany przez trzy dni z powodu nieregularnej pracy tego organu, a w 1999, jego stan gwałtownie się pogorszył. Koszykarz stracił w tym czasie ponad 20 kilogramów. 12 października 1999, Chamberlain zmarł w Bel Air w stanie Kalifornia. Miał liczne rodzeństwo: siostry – Barbarę Lewis, Margaret Lane, Selinę Gross i Yvonne Chamberlain, i braci – Wilberta i Olivera Chamberlainów.
NCAA:
• Wicemistrz NCAA (1957)
• Most Outstanding Player (MOP=MVP) turnieju NCAA Final Four (1957)
• Wybrany do:
• I składu:
• All-American (1957–1958)
• turnieju NCAA (1957)
• Galerii Sław Koszykówki Akademickiej (2006)
NBA
• dwukrotny mistrz NBA (1967, 1972)
• 4-krotny wicemistrz NBA (1964, 1969-1970, 1973)
• MVP:
• sezonu zasadniczego NBA (1960, 1966–1968)
• finałów NBA (1972)
• meczu gwiazd NBA (1960)
• Uczestnik meczu gwiazd:
• NBA (1960–1969, 1971–1973)
• NBA vs ABA (1972)
• Debiutant Roku NBA (1960)
• Wybrany do:
• I składu:
• NBA (1960–1962, 1964, 1966–1968)
• defensywnego NBA (1972–1973)
• II składu NBA (1963, 1965, 1972)
• Lider:
• sezonu regularnego w:
• punktach NBA (1960–1966)
• zbiórkach (1960–1963, 1966–1969, 1971–1973)
• asystach (1968)
• skuteczności rzutów z gry (1961, 1963, 1965–1969, 1972, 1973)
• play-off w:
• średniej:
• zdobytych punktów (1964)
• zbiórek (1962, 1965–1969, 1972, 1973)
• skuteczności rzutów z gry (1964, 1969)
• wszech czasów NBA w zbiórkach
• Kluby Lakers, 76ers, Warriors zastrzegły należący do niego w numer 13
• 3-krotnie zaliczany do grona najlepszych zawodników w historii NBA przy okazji obchodów rocznicowych:
• 35-lecia istnienia – NBA 35th Anniversary Team
• 50-lecia istnienia – NBA’s 50th Anniversary All-Time Team
• 75-lecia istnienia – NBA 75th Anniversary Team (2021)
• Członek Koszykarskiej Galerii Sław (Naismith Memorial Basketball Hall Of Fame – 1979)
Rekordy NBA (Stan na 14 listopada 2016, na podstawie, o ile nie zaznaczono inaczej.)
Sezon regularny
• najwięcej punktów w:
• jednym spotkaniu – 100 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• jednej połowie spotkania – 59 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• najwięcej celnych rzutów z gry w:
• jednym:
• sezonie – 1597 – w sezonie 1961/62
• spotkaniu:
• 36 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• 18, bez ani jednej pomyłki – przeciw Bullets 24 lutego 1967
• jednej kwarcie (4) spotkania – 22 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• najwięcej oddanych rzutów z gry w:
• pojedynczym sezonie 3159 – w sezonie 1961/62
• jednym spotkaniu – 63 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• jednej połowie spotkania – 37 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• jednej kwarcie spotkania – 21 – przeciw Knicks 2 marca 1962
• najwięcej celnych rzutów (28/32) wolnych w jednym spotkaniu – przeciw Knicks 2 marca 1962, wyrównany (28/29) przez Adriana Dantleya 4 stycznia 1984, przeciw Rockets
• najwięcej zbiórek w jednym spotkaniu – 55 – przeciw Celtics 24 listopada 1960
• najwyższa średnia:
• minut spędzanych na parkiecie w pojedynczym sezonie – 48,52 – 1961/62
• punktów na mecz w pojedynczym sezonie – 50,36 – 1961/62
• zbiórek na mecz w pojedynczym sezonie – 27,2 – 1960–61
• najwyższa suma:
• minut spędzanych na parkiecie w pojedynczym sezonie – 3882 – 1961/62
• punktów w pojedynczym sezonie – 4029 – 1961/62
• zbiórek w pojedynczym sezonie – 2149 – 1960/61
• najwięcej spotkań z dorobkiem co najmniej:
• 50 punktów w jednym sezonie – 45 – 1961/62
• 40 punktów w jednym sezonie – 63 – 1961/62
• 40 punktów w jednym sezonie – 63 – 1961/62
• najwięcej niecelnych rzutów z gry w pojedynczym sezonie – 1562 – 1961/62
• najwyższa skuteczność rzutów z gry w pojedynczym sezonie – 72,7% – 1972/73
• najwięcej oddanych rzutów wolnych w pojedynczym sezonie – 1363 – 1961–62
Kariera
• najwyższa średnia minut spędzanych na parkiecie – 45,8
• najwięcej sezonów:
• jako lider ligi w:
• punktach – 7 – 1959/60–1965/66 – wyrównany przez Michaela Jordana (1986/87–1992/93)

• liczbie oddanych rzutów wolnych – 9
• zbiórkach – 11
• z rzędu jako lider ligi w:
• liczbie celnych rzutów z gry – 7 – (1960–1966), wyrównany przez Michaela Jordana (1987–1993)
• liczbie oddanych rzutów z gry – 7 – (1960–1966)
• w historii:
• ze średnią ponad 40 punktów na mecz – 2
• ze średnią ponad 20 zbiórek na mecz – 10, wspódzielony z Billem Russellem
• z rzędu w historii, ze średnią ponad:
• 40 punktów na mecz – 2
• 30 punktów na mecz – 7, wyrównany przez Michaela Jordana
• 30 punktów i 20 zbiórek w meczu – 7
• 20 zbiórek na mecz – 10, wspódzielony z Billem Russellem
• najwęcej spotkań:
• z rzędu z dorobkiem co najmniej:
• 50 punktów – 7 – 16–29 grudnia 1961
• 40 punktów – 14 – 8–30 grudnia 1961 i 11.01.–1.02.1962
• 30 punktów – 65 – 4 listopada 1961 – 22 lutego 1962
• 20 punktów – 126 – 19 października 1961 – 19 stycznia 1963
• z dorobkiem co najmniej:
• 60 punktów – 32
• 50 punktów – 188
• 40 punktów – 271
• najwięcej celnych rzutów z gry – 35 – 17–28 lutego 1967
• najwyższa liczba zbiórek – 23924
• najwyższa średnia zbiórek – 22,9
• najwięcej triple-doubles z rzędu – 9 – 8–20 marca 1968 - pobity przez Russella Westbrooka (2019)
• najmłodszy zawodnik w historii, który przekroczył próg 10000 zebranych piłek – 28 lat i 81 dni – 10 listopada 1964[40]
• najniższa liczba rozegranych spotkań przy przekroczeniu:
• 15000 zdobytych punktów – 358
• 20000 zdobytych punktów – 499
• 30000 zdobytych punktów – 941
• jedyny zawodnik w historii, który zanotował:
• „podwójne triple-double” (ponad 20 w co najmniej trzech kategoriach statystycznych) – 22 punkty, 25 zbiórek i 21 asyst – 4 lutego 1968
• co najmniej 40 punktów oraz 40 zbiórek w tym samym meczu (dokonał tego ośmiokrotnie)
• średnią punktów w sezonie na poziomie ponad 40 oraz 50 • średnie co najmniej 30 punktów na mecz oraz 20 zbiórek w pojedynczym sezonie regularnym (7-krotnie)
• średnie co najmniej 30 punktów na mecz oraz 20 zbiórek przez kilka sezonów z rzędu – 7
Play-off
• najwięcej:
• zbiórek w:
• jednym spotkaniu – 41 – przeciw Celtics 5 kwietnia 1967
• jednej połowie spotkania – 26 – przeciw Warriors 16 kwietnia 1967
• 5-meczowej serii – 160 – przeciw Celtics 1967 (32 zbiórki na mecz)
• 6-meczowej serii – 171 – przeciw Warriors 1967 (28,5 zb.)
• 7-meczowej serii – 220 – przeciw Celtics 1965 (31,4)
• celnych rzutów z gry w:
• jednym spotkaniu – 24 – przeciw Nationals 14 marca 1960, współdzielony z Johnem Havlickiem (1.04.1973), Michaelem Jordanem (1 maja 1988)
• w 7-meczowej serii – 113 – przeciw Hawks 1964
• oddanych rzutów z gry w:
• jednym spotkaniu – 48 – przeciw Nationals 22 marca 1962, współdzielony z Rickiem Barry (18 kwietnia 1967)
• jednej połowie spotkania – 25 – przeciw Nationals 22 marca 1962, współdzielony z Elginem Baylorem (14 kwietnia 1962), Michaelem Jordanem (1 maja 1988)
• 3-meczowej serii – 104 – przeciw Nationals 1960
Kariera
• najwyższa średnia:
• minut spędzanych na parkiecie – 47,24
• zbiórek (minimum 10 gier) – 24,6 (35 gier)
Debiutanckie
• najwyższa średnia:
• punktów w sezonie zasadniczym – 37,6 – 1959/60
• zbiórek w sezonie zasadniczym – 27 – 1959/60
• najwięcej punktów w jednym spotkaniu – 58 – przeciw Pistons 25 stycznia 1960 i przeciw Knicks 21 lutego 1960
• najwięcej zbiórek w jednym spotkaniu – 45 – przeciw Nationals 6 lutego 1960
Mecz Gwiazd NBA
• najwięcej:
• punktów w jednym meczu – 42
• najwięcej celnych rzutów z gry w:
• meczu – 17 – 1962, wyrównany przez Michaela Jordana (1988)
• jednej połowie meczu – 10 – 1962
• oddanych rzutów wolnych w meczu – 16 – 1962
• zbiórek w:
• historii spotkań gwiazd – 197
• jednej połowie spotkania – 16 – 1960, wyrównany przez Boba Pettita (1962).

„…Pamiętam, jak wyjeżdżałem ze swojego domu w Los Angeles — mój ojciec jest wielkim fanem boksu — i powiedziałem: „Tato, mam kilka dni wolnego i szykuję się do wyjazdu do Houston, żeby podpisać kontrakt na walkę z Muhammadem Alim - https://www.czczaplinski.com/post/portret-z-historią-muhammad-ali …” — Wilt Chamberlain.
PORTRAIT with HISTORY Wilton Norman Chamberlain

“…With all of you men out there who think that having a thousand different ladies is pretty cool, I have learned in my life I've found out that having one woman a thousand different times is much more satisfying…” – Wilt Chamberlain.
Wilton Norman Chamberlain, known as Wilt the Stilt, The Big Dipper, and the King of the Boards (born August 21, 1936; died October 12, 1999 in Bel Air, California), was an American professional basketball player who played in the NBA for the Philadelphia Warriors, Golden State Warriors, Philadelphia 76ers, and Los Angeles Lakers. He also played for the Harlem Globetrotters.
Chamberlain, who weighed 250 pounds as a junior and 275 as a professional (reportedly around 300 pounds after joining the Los Angeles Lakers), played the center position and is widely regarded as one of the greatest and most dominant players in NBA history.

Selected with the 3rd overall pick in the 1959 draft, Chamberlain holds over 60 still-standing NBA records, including the highest number of points scored in a single season, rebounds, and averages in both categories. He is the only player in NBA history whose season scoring average exceeded 50 points per game. He is also the only player to score 100 points in a single NBA game (March 2, 1962, for the Philadelphia Warriors against the New York Knicks, 169–147). He was the league’s leading scorer seven times, led the NBA in field goal percentage nine times, and was the rebounding leader eleven times; he also once led the league in assists.
In the 1961/1962 and 1963/1964 seasons, he finished second in the regular-season MVP voting.

In 1968, he led the NBA in assists, becoming the only center in league history to do so. That season, Oscar Robertson of the Cincinnati Royals had a higher assists-per-game average (9.7), but at the time assist titles were awarded based on the total number of assists over the entire season. Chamberlain recorded 932 assists, while Robertson had 660, which earned Chamberlain the assist leader title.
During his career, he won two NBA championships, was named regular-season MVP four times, Finals MVP once, and appeared in 13 NBA All-Star Games. He was selected to the All-NBA Teams ten times. In 1978, he was inducted into the Basketball Hall of Fame. He was named to the NBA 35th Anniversary Team and, in 1996, was included on the list of the 50 greatest players in NBA history.
After his basketball career, he played in the amateur volleyball league International Volleyball Association (1975–1979) and also served as its president. He was inducted into the IVA Hall of Fame in recognition of his contribution to the development of the federation.
He was also a businessman, the author of several books, and had an acting appearance (the film Conan the Destroyer). He remained a bachelor throughout his life. In his autobiography, Wilt claimed that he had slept with 20,000 women, which caused considerable outrage and criticism.

In 1984, he appeared alongside Arnold Schwarzenegger in the popular film Conan the Destroyer, directed by Richard Fleischer, playing the warrior Bombaat. He also made guest appearances in the TV series Laugh-In (1971) and The Commish (1992).
“…I met Wilton Norman Chamberlain on January 16, 1990, in New York. The meeting drew crowds, as he was extremely popular. I must say that his photographs brought him closer to me. Despite his great fame, he was remarkably modest…” — Czesław Czapliński.
Chamberlain had heart problems. In 1992, he was hospitalized for three days due to an irregular heartbeat, and in 1999 his condition deteriorated rapidly. During that time, he lost more than 20 kilograms. On October 12, 1999, Chamberlain died in Bel Air, California. He had many siblings: sisters Barbara Lewis, Margaret Lane, Selina Gross, and Yvonne Chamberlain, and brothers Wilbert and Oliver Chamberlain.

NCAA
NCAA Runner-up (1957)
Most Outstanding Player (MOP = MVP) of the NCAA Final Four (1957)
Selected to:
First Team All-American (1957–1958)
NCAA Tournament All-Tournament Team (1957)
College Basketball Hall of Fame (2006
NBA
2× NBA Champion (1967, 1972)
4× NBA Runner-up (1964, 1969–1970, 1973)
MVP:
NBA Regular Season (1960, 1966–1968)
NBA Finals (1972)
NBA All-Star Game (1960)
NBA All-Star Game Participant:
NBA (1960–1969, 1971–1973)
NBA vs. ABA (1972)
NBA Rookie of the Year (1960)
Selected to:
All-NBA First Team (1960–1962, 1964, 1966–1968)
NBA All-Defensive Team (1972–1973)
All-NBA Second Team (1963, 1965, 1972)
Led NBA in:
Regular season:
Points (1960–1966)
Rebounds (1960–1963, 1966–1969, 1971–1973)
Assists (1968)
Field goal percentage (1961, 1963, 1965–1969, 1972, 1973)
Playoffs averages:
Points (1964)
Rebounds (1962, 1965–1969, 1972, 1973)
Field goal percentage (1964, 1969)
All-time NBA leader in rebounds
His #13 jersey was retired by the Lakers, 76ers, and Warriors
Three-time selection to NBA anniversary teams:
35th Anniversary Team
50th Anniversary All-Time Team
75th Anniversary Team (2021)
Naismith Memorial Basketball Hall of Fame (1979
NBA Records (as of November 14, 2016 unless otherwise noted)
Regular Season:
Most points in a game: 100 – vs. Knicks, March 2, 1962
Most points in a half: 59 – vs. Knicks, March 2, 1962
Most field goals made:
Season: 1,597 – 1961/62
Game: 36 – vs. Knicks, March 2, 1962
Game (perfect): 18 without a miss – vs. Bullets, Feb 24, 1967
Quarter: 22 – vs. Knicks, March 2, 1962
Most field goals attempted:
Season: 3,159 – 1961/62
Game: 63 – vs. Knicks, March 2, 1962
Half: 37 – vs. Knicks, March 2, 1962
Quarter: 21 – vs. Knicks, March 2, 1962
Most free throws made in a game: 28/32 – vs. Knicks, March 2, 1962, tied by Adrian Dantley (28/29) Jan 4, 1984 vs. Rockets
Most rebounds in a game: 55 – vs. Celtics, Nov 24, 1960
Highest averages in a season:
Minutes per game: 48.52 – 1961/62
Points per game: 50.36 – 1961/62
Rebounds per game: 27.2 – 1960/61
Highest totals in a season:
Minutes: 3,882 – 1961/62
Points: 4,029 – 1961/62
Rebounds: 2,149 – 1960/61
Most games with at least:
50 points in a season: 45 – 1961/62
40 points in a season: 63 – 1961/62
30 points in a season: 65 – 1961/62
Most missed field goals in a season: 1,562 – 1961/62
Highest field goal percentage in a season: 72.7% – 1972/73
Most free throws attempted in a season: 1,363 – 1961/62

Career:
Highest average minutes per game: 45.8
Most seasons leading the league in:
Points: 7 – 1959/60–1965/66 (tied with Michael Jordan 1986/87–1992/93)
Free throws attempted: 9
Rebounds: 11
Consecutive seasons leading the league in:
Field goals made: 7 – (1960–1966), tied with Michael Jordan (1987–1993)
Field goals attempted: 7 – (1960–1966)
Historical milestones:
Seasons averaging over 40 points per game: 2
Seasons averaging over 20 rebounds per game: 10, tied with Bill Russell
Consecutive seasons averaging over:
40 points per game: 2
30 points per game: 7, tied with Michael Jordan
30 points and 20 rebounds in a game: 7
20 rebounds per game in a season: 10, tied with Bill Russell
Most consecutive games with at least:
50 points: 7 – Dec 16–29, 1961
40 points: 14 – Dec 8–30, 1961 & Jan 11–Feb 1, 1962
30 points: 65 – Nov 4, 1961 – Feb 22, 1962
20 points: 126 – Oct 19, 1961 – Jan 19, 1963
Games with at least:
60 points: 32
50 points: 188
40 points: 271
Most field goals made in a game: 35 – Feb 17–28, 1967
Most career rebounds: 23,924
Highest career rebounding average: 22.9
Most consecutive triple-doubles: 9 – Mar 8–20, 1968 (later broken by Russell Westbrook, 2019)
Youngest player to reach 10,000 rebounds: 28 years, 81 days – Nov 10, 1964
Fewest games to reach:
15,000 points: 358
20,000 points: 499
30,000 points: 941
Only player to record a “double triple-double” (over 20 in at least three statistical categories) – 22 points, 25 rebounds, 21 assists – Feb 4, 1968
At least 40 points and 40 rebounds in the same game: 8 times
Season averages over 40 and 50 points per game; at least 30 points and 20 rebounds in a single regular season: 7 times
At least 30 points and 20 rebounds over multiple consecutive seasons:
Playoffs
Most rebounds in:
Single game: 41 – vs. Celtics, Apr 5, 1967
Half: 26 – vs. Warriors, Apr 16, 1967
5-game series: 160 – vs. Celtics, 1967 (32 per game)
6-game series: 171 – vs. Warriors, 1967 (28.5 per game)
7-game series: 220 – vs. Celtics, 1965 (31.4 per game)
Most field goals made in:
Single game: 24 – vs. Nationals, Mar 14, 1960; tied with John Havlicek (Apr 1, 1973) and Michael Jordan (May 1, 1988)
7-game series: 113 – vs. Hawks, 1964
Most field goals attempted in:
Single game: 48 – vs. Nationals, Mar 22, 1962; tied with Rick Barry (Apr 18, 1967)
Half: 25 – vs. Nationals, Mar 22, 1962; tied with Elgin Baylor (Apr 14, 1962) and Michael Jordan (May 1, 1988)
3-game series: 104 – vs. Nationals, 1960
Career:
Highest career average minutes played: 47.24
Rebounds (minimum 10 games): 24.6 (35 games)
Rookie Season
Highest averages:
Points per game: 37.6 – 1959/60
Rebounds per game: 27 – 1959/60
Most points in a game: 58 – vs. Pistons, Jan 25, 1960 & vs. Knicks, Feb 21, 1960
Most rebounds in a game: 45 – vs. Nationals, Feb 6, 1960
NBA All-Star Game
Most points in a game: 42
Most field goals made in a game: 17 – 1962, tied by Michael Jordan (1988)
Most field goals made in a half: 10 – 1962
Most free throws made: 16 – 1962
Most rebounds in All-Star Game history: 197
Most rebounds in a half: 16 – 1960, tied by Bob Pettit (1962).
„…And I remember leaving my place in L.A. and - my father is a big fight fan - and I said, 'Dad, I got a couple of days off and I'm getting ready to go to Houston to sign to fight Muhammad Ali – https://www.czczaplinski.com/post/portret-z-historią-muhammad-ali …”– Wilt Chamberlain.



Komentarze