PORTRET z HISTORIĄ Anatolij M. Kaszpirowski

Anatolij Mychajłowicz Kaszpirowski (ukr. Анатолій Михайлович Кашпіровський, ros. Анато́лий Миха́йлович Кашпиро́вский; ur. 11 sierpnia 1939 w Płoskirowie) – ukraiński i rosyjski psychiatra i psychoterapeuta, doktor nauk medycznych. Zdobył sławę na polu medycyny niekonwencjonalnej, występując publicznie jako hipnotyzer.

Urodził się w Ukraińskiej Socjalistycznej Republice Radzieckiej. W młodości uprawiał z sukcesami boks i podnoszenie ciężarów. Za osiągnięcia sportowe otrzymał tytuł Mistrza Sportu ZSRR. W 1962 roku ukończył Państwowy Instytut Medyczny w Winnicy ze specjalizacjami „lekarz psychiatra” i „lekarz psychoterapeuta”. Następnie przez 25 lat pracował jako lekarz w szpitalach psychiatrycznych. W 1987 roku został psychoterapeutą radzieckiej kadry narodowej w podnoszeniu ciężarów.

Powszechną sławę zdobył w 1989 roku, przeprowadzając na antenie państwowej telewizji seanse hipnozy. Transmisje cieszyły się wielką oglądalnością, a wielu widzów przypisywało tym seansom właściwości uzdrowicielskie. Według nich miały one leczyć szeroką gamę chorób i dolegliwości: od raka po alkoholizm i wypadanie włosów. Ministerstwo Zdrowia ZSRR w oficjalnym oświadczeniu nazwało ten fenomen „zbiorową psychozą”, jak się bowiem okazało, część z rzekomo uzdrowionych trafiała do szpitali z objawami chorób psychicznych. Po 6. seansie program Kaszpirowskiego zdjęto z anteny. Hipnotyzer zdobył również popularność poza granicami ZSRR. Jego seanse emitowane były w Polsce (przez TVP), Niemczech, Czechach, na Węgrzech, a także w Izraelu. W 1990 roku po raz pierwszy przyjechał na tournée do Polski na zaproszenie Mirosława Kulisia, który w latach 1990–1993 był organizatorem spotkań w Polsce, Czechosłowacji i Bułgarii z jego udziałem. W 1990 roku zdobył przyznaną w głosowaniu telewidzów pozaregulaminową statuetkę Wiktora dla osobowości telewizyjnej roku w Polsce.

„…7 serpnia 1990 spotkałem w Łodzi i fotografowałem Kaszpirowskiego, który na turnee w Europie zaprosił Mirosław Kuliś.  Rosyjski psychiatra i psychoterapeuta, doktor nauk medycznych. Zdobył sławę na polu medycyny niekonwencjonalnej, występując publicznie jako hipnotyzer.  Droga do uzdrowienia biegnie przez uczucia, a nigdy przez umysł, bowiem umysł nie przepuszcza słów – tak mówił. "Adin, dwa, tri" (raz, dwa, trzy) – fraza otwierająca sesje, mająca wprowadzić w stan hipnozy. Droga do uzdrowienia biegnie przez uczucia, a nigdy przez umysł, bowiem umysł nie przepuszcza słów. Muszę powiedzieć, że potrafił zapanować na tłumem, ludzie wychodzili ze spotkania oszołomieni…” – Czesław Czapliński.    

Według publicysty Grzegorza Górnego Kaszpirowskiego wspierał Jegor Ligaczow ale teza ta nie ma żadnego potwierdzenia w źródłach. Po upadku ZSRR przyjął obywatelstwo Federacji Rosyjskiej i zaangażował się w politykę. W 1993 roku został wybrany deputowanym do Dumy Państwowej z ramienia Liberalno-Demokratycznej Partii Rosji. W 1995 roku popadł w konflikt z liderem partii Władimirem Żyrinowskim i wyjechał do Stanów Zjednoczonych, gdzie działał w społeczności rosyjskich imigrantów, lecząc z otyłości.

W 2009 roku o postaci Kaszpirowskiego przypomniała telewizja NTV. Poprowadził on na jej antenie serię programów dokumentalnych pt. „Seans z Kaszpirowskim”, których tematem były zjawiska paranormalne. W 2020 roku ukazała się książka Gabriela Michalika pt. Kaszpirowski. Sen o wszechmocy.  

PORTRAIT with HISTORY Anatolij M. Kaszpirowski  

Anatolii Mykhailovych Kashpirovsky (Ukrainian: Анатолій Михайлович Кашпіровський, Russian: Анато́лий Миха́йлович Кашпиро́вский; born August 11, 1939, in Proskurov) is a Ukrainian and Russian psychiatrist and psychotherapist, Doctor of Medical Sciences. He gained fame in the field of alternative medicine, appearing publicly as a hypnotist.

He was born in the Ukrainian Soviet Socialist Republic. In his youth, he successfully practiced boxing and weightlifting. For his athletic achievements, he was awarded the title of Master of Sports of the USSR. In 1962, he graduated from the State Medical Institute in Vinnytsia with specializations in psychiatry and psychotherapy. He then worked as a physician in psychiatric hospitals for 25 years. In 1987, he became a psychotherapist for the Soviet national weightlifting team.

He achieved widespread fame in 1989 by conducting hypnosis sessions broadcast on state television. These broadcasts attracted huge audiences, and many viewers attributed healing properties to the sessions. According to them, they were supposed to cure a wide range of diseases and ailments—from cancer to alcoholism and hair loss. The USSR Ministry of Health, in an official statement, described the phenomenon as a “mass psychosis,” as it turned out that some of the supposedly healed individuals were later admitted to hospitals with symptoms of mental illness. After the sixth session, Kashpirovsky’s program was taken off the air.

The hypnotist also gained popularity outside the USSR. His sessions were broadcast in Poland (by TVP), Germany, the Czech Republic, Hungary, and Israel. In 1990, he visited Poland for the first time on tour at the invitation of Mirosław Kuliś, who between 1990 and 1993 organized meetings featuring him in Poland, Czechoslovakia, and Bulgaria. In 1990, he received a special, non-regulation Wiktor award—granted by viewers’ vote—for Television Personality of the Year in Poland.

“…On August 7, 1990, I met and photographed Kashpirovsky in Łódź, where he was invited on a European tour by Mirosław Kuliś. A Russian psychiatrist and psychotherapist, Doctor of Medical Sciences. He gained fame in the field of alternative medicine, appearing publicly as a hypnotist. The path to healing runs through feelings, never through the mind, because the mind does not let words pass—this is what he said. ‘Adin, dva, tri’ (one, two, three)—a phrase opening the sessions, meant to induce a hypnotic state. The path to healing runs through feelings, never through the mind, because the mind does not let words pass. I must say, he was able to control the crowd; people left the meetings stunned…” — Czesław Czapliński.

According to columnist Grzegorz Górny, Kashpirovsky was supported by Yegor Ligachyov, but this claim has no confirmation in sources. After the collapse of the USSR, he adopted citizenship of the Russian Federation and became involved in politics. In 1993, he was elected a deputy to the State Duma as a member of the Liberal Democratic Party of Russia. In 1995, he fell into conflict with the party leader Vladimir Zhirinovsky and moved to the United States, where he worked within the Russian immigrant community, treating obesity.

In 2009, Kashpirovsky was brought back into the spotlight by the NTV television channel. He hosted a series of documentary programs titled “A Session with Kashpirovsky,” focusing on paranormal phenomena. In 2020, a book by Gabriel Michalik titled Kashpirovsky: A Dream of Omnipotence was published.