Szukaj
  • Czesław Czapliński

PORTRET z HISTORIĄ Joanna Chmielewska


„…Człowiek powinien się uczyć na cudzych błędach, bo sam wszystkich popełnić nie zdoła…” – Joanna Chmielewska.

Joanna Chmielewska, właściwie Irena Barbara Kuhn z domu Becker (ur. 2 kwietnia 1932 r. w Warszawie, zm. 7 października 2013 r. w Warszawie, pochowana na warszawskich Powązkach) – pisarka, znana z powieści sensacyjnych i kryminalnych, komedii obyczajowych, a także książek dla dzieci i młodzieży, które przetłumaczone były na wiele języków.

Dzieciństwo spędziła w Grójcu i Warszawie. Już w młodości marzyła o napisaniu powieści. Rodzina chciała, żeby Joanna została lekarzem, jednak jeszcze w liceum zaczęła interesować ją architektura i ukończyła studia na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, uzyskując tytuł inżyniera architekta.

Jako pisarka debiutowała w 1958 na łamach czasopisma „Kultura i Życie”. Przez pewien czas pisała w „Kulturze i Sztuce” na tematy związane z architekturą wnętrz. W 1964 miał miejsce debiut książkowy, ukazała się jej sensacyjna powieść „Klin”.  Od 1970 zajmowała się wyłącznie twórczością literacką. Łączny nakład jej powieści w Polsce przekroczył 6 mln egzemplarzy, a w Rosji – gdzie uważana jest za najpoczytniejszą pisarkę zagraniczną – 8 mln. Jej książki tłumaczono na języki obce 107 razy.

Autorka ponad 40 książek dla dorosłych i młodzieży m.in.: „Klin” 1964 (debiut), „Wszyscy jesteśmy podejrzani”, 1966 (teatr TV pt. „Randka z diabłem” 1999), „Krokodyl z Kraju Karoliny”, 1969, „Całe zdanie nieboszczyka”, 1972, „Lesio. Powieść, nie da się, ukryć, humorystyczna”, 1973, „Wszystko czerwone”, 1974, „Zwyczajne życie”, 1974, „Romans wszechczasów”, 1975 (teatr TV pt. „Kim jesteś kochanie”, 1979), „Boczne drogi”, 1976, „Większy kawałek świata”, 1976, „Upiorny legat”, 1977 (film fabularny pt. „Skradziona kolekcja”, 1979), „Studnie przodków”, 1979, „Nawiedzony dom”, 1979, „Wielkie zasługi”, 1981, „Skarby”, 1988, „2/3 sukcesu”, 1991, „Szajka bez końca”, 1993, „Wyścigi”, 1992, „Dzikie białko. Powieść z okresu międzykartkowego”, 1992, „Ślepe szczęście”, 1992, „Florencja, córka Diabła”, 1993, „Klin”, 1964 (film fabularny pt. „Lekarstwo na miłość”, 1965), , „Tajemnica”’ 1993, „Drugi wątek”, 1993, „Zbieg okoliczności”, 1993, „Wszelki wypadek” 1993, „Jeden kierunek ruchu”, 1994, „Pafnucy”, 1994, 2001, „Lądowanie w Garwolinie”, „Autobiografia”, t.I/V, 1994, 1995 , „Duża Polka”, 1995 , „Dwie głowy i jedna noga”, 1996, „Wielki diament”, t.I/II, 1996, „Jak wytrzymać z mężczyzną”, 1996,„Jak wytrzymać ze współczesną kobietą”, 1996, „Hazard” 1997, „Krowa niebiańska”, 1997, „Harpie”, 1998, „Złota mucha”, 1998, „Najstarsza prawnuczka”, 1999, „Depozyt”, 1999,.

3 maja 2004 została odznaczona Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

Nieraz jak patrze na portrety znanych ludzi, w dziwnych pozach i miejscach, zastanawiam się czemu ma to służyć? Czy nie chodzi tylko o powierzchowne przyciągnięcie uwagi. Piszę to, gdyż moje zdjęcia Joanny Chmielewskiej, mogą właśnie tak wyglądać – w Kasynie w Marriottcie w Warszawie, przy ruletce 30 czerwca 1995 r. Zanim zrobiłem to zdjęcie, kilka razy spotkałem się z Joanną Chmielewską, myślę, że się polubiliśmy. Powiedziała mi, że lubi grać chazardowo w ruletkę. Zapytałem ją, czy możliwe byłoby zdjęcie w kasynie? Odpowiedziała – a dla czego nie? Zaczęłem załatwiać przy pomocy magazynu „Twój Styl” możliwość zdjęć w kasynie w Hotelu Marriott. Muszę powiedzieć, że nie było, to łatwe. Kiedy już znaleźliśmy się na miejscu, jeszcze przed otwarciem oficjalnym kasyna, wszystko już było gotowe do zdjęć. Pani Joanna poprosiła mnie na bok i mówi – to musi być prawdziwa gra, ja nie będę udawała, że gram. Tu zaczął się naprawdę wielki problem. Ale jak widzicie został przełamany, gdyż zdjęcia są. Nie o wszystkim można pisać, mam nadzieję, że to rozumiecie.


Kiedy już byliśmy w zaciszu domowym, zadałem jej kilka pytań.

—Czesław Czapliński: Pierwsze zapamiętane wspomnienie?

—Joanna Chmielewska: Ugryzłam aarona.

Nie był to starszy brat Mojżesza ani biskup krakowski z XI wieku, tylko roślina o wielkich liściach, podobnych nieco do liści kalii. Niewątpliwie trująca.

Nikt nie chce wierzyć, że pamiętam to wydarzenie, ponieważ miałam wtedy rok i dwa miesiące, ja jednakże do końca życia nie zapomnę przeraźliwego pieczenia w jamie ustnej i własnej wściekłości na dorosłą rodzinę. Chciałam mleka i tkwiła gdzieś we mnie pewność, że mleko mi pomoże, oni zaś latali dookoła z krzykiem, wykazując się głupotą zupełną i usiłując koić moje dzikie wrzaski sposobami niejako zewnętrznymi. Zdaje się, że bardziej się darłam ze złości niż z bólu.

W końcu tego mleka dostałam.

—Cz.Cz.: Niespełniona miłość?

—J.Ch.: Sama nie wiem. Niespełnionych miłości mam zatrzęsienie, ale na czoło tej konkurencji wysuwa się chyba miłość do morza.

Od dzieciństwa marzyłam o pływaniu po morzach i oceanach i wymyśliłam sobie nawet posadę lekarza okrętowego, w tym celu jednakże niezbędne było ukończenie Akademii Medycznej. Ten rodzaj studiów przekraczał moje siły. Pozostało mi zatem marzenie umiarkowane, nie grożące niczym obrzydliwym: mieszkać nad morzem. Tuż nad brzegiem. Widzieć morze przez okno, słyszeć szum, a także ryk, mieć tę ruchliwą wodę blisko, tuż przed nosem, w odległości najwyżej stu kroków.

Do dziś mi nie przeszło, ponieważ jestem optymistką i nigdy nie tracę nadziei.


—Cz.Cz,: Czym jest przemijanie?

—J.Ch.: Niczym. Cokolwiek przemija, natychmiast pojawia się następne i tylko tym należy się interesować.

Ponadto nic w naturze nie ginie.

„…Jedyne, co na tym świecie naprawdę nie ma granic, to ludzka głupota…” – tym optymistycznym akcentem Joanny Chmielewskiej zakończę jej PORTRET z HISTORIĄ.


PORTRAIT with HISTORY Joanna Chmielewska (1932-2013) "... A man should learn from other people's mistakes, because he cannot commit everyone himself ..." - Joanna Chmielewska. Joanna Chmielewska, actually Irena Barbara Kuhn née Becker (born on April 2, 1932 in Warsaw, died on October 7, 2013 in Warsaw, buried in Warsaw at Powązki) - a writer known for sensational and criminal novels, comedy of manners, and also books for children and teenagers that have been translated into many languages. She spent her childhood in Grójec and Warsaw. Already in her youth she dreamed of writing a novel. The family wanted Joanna to become a doctor, but still in high school she began to be interested in architecture and graduated from the Faculty of Architecture of the Warsaw University of Technology, obtaining the title of architect engineer. As a writer, she made her debut in 1958 in the magazine Kultura i Życie. For some time she wrote in "Culture and Art" on topics related to interior architecture. In 1964 her book debut took place, her sensational novel Klin was published. From 1970, she dealt exclusively with literary works. The total circulation of her novel in Poland exceeded 6 million copies, and in Russia - where she is considered the most widely read foreign writer - 8 million. Her books have been translated into foreign languages ​​107 times.

Author of over 40 books for adults and teenagers, among others: "Klin" 1964 (debut), "We are all suspects", 1966 (TV theater entitled "Date with the devil" 1999), "Crocodile from the Country of Carolina", 1969, "Dead man's whole sentence", 1972, "Lesio. A novel, you can't hide, humorous ", 1973," Everything Red ", 1974," Ordinary Life ", 1974," Romance of All Time ", 1975 (TV theater entitled" Who are you sweetheart ", 1979)," Sideways ", 1976," The Bigger Piece of the World, "1976," The Ghostly Legate, "1977 (feature film" Stolen Collection ", 1979)," Wells of Ancestors ", 1979," Haunted House ", 1979," Great Merits ", 1981, "Skarby", 1988, "2/3 of success", 1991, "Szajka bez bez", 1993, "Racing", 1992, "Wild protein. A novel from the inter-card period ', 1992,' Blind happiness', 1992, 'Florence, the daughter of the Devil', 1993, 'Klin', 1964 (feature film entitled 'Medicine for Love', 1965), 'Mystery' 1993, "Second Thread", 1993, "Coincidence", 1993, "All Accident" 1993, "One Direction of Movement", 1994, "Pafnucy", 1994, 2001, "Landing in Garwolin", "Autobiography", tI / V, 1994, 1995, "Big Polish Woman", 1995, "Two heads and one leg", 1996, "The Great Diamond", tI / II, 1996, "How to withstand with a man", 1996, "How to withstand with a modern woman," 1996 , "Hazard" 1997, "Heavenly Cow", 1997, "Harpie", 1998, "Golden Fly", 1998, "The Eldest Great-Granddaughter", 1999, "Deposit", 1999 ,.

On May 3, 2004, she was awarded the Officer's Cross of the Order of Polonia Restituta.


Sometimes when I look at portraits of famous people, in strange poses and places, I wonder why it should be used? Is not just superficial attention. I write this because my photos of Joanna Chmielewska may look like this - in the Casino at the Marriott in Warsaw, at the roulette table on June 30, 1995. Before I took this photo, I met Joanna Chmielewska several times, I think we liked each other. She told me that she likes to play chazard roulette. I asked her if a casino photo would be possible? She answered - and why not? I started arranging the possibility of photos in the Marriott Hotel casino with the help of the "Twój Styl" magazine. I have to say it wasn't easy. When we got there, before the official opening of the casino, everything was ready for photos. Joanna asked me aside and says - it must be a real game, I will not pretend to play. This is where the really big problem started. But as you can see it has been broken because the pictures are there. You can't write about everything, I hope you understand that. When we were at home, I asked her a few questions.


—Czesław Czapliński: The first remembered memory?

—Joanna Chmielewska: I bit aaron. He was not the older brother of Moses or the bishop of Kraków from the 11th century, but a plant with large leaves, similar to leaves of calla. Undoubtedly poisonous. Nobody wants to believe that I remember this event because I was one and two months old at the time, but I will never forget the terrible burning sensation in my mouth and my own rage at an adult family. I wanted milk and there was a certainty in me somewhere that milk would help me, and they flew around screaming, showing complete stupidity and trying to soothe my wild screams in some way external. I seem to be more angry than pain. In the end I got this milk.

—CzC .: Unrequited love?

—J.Ch .: I don't know. I have a lot of unfulfilled love, but this competition probably comes to the forefront. From childhood, I dreamed of sailing in the seas and oceans and even thought of a job as a ship doctor, but for this purpose it was necessary to graduate from the Medical Academy. This type of study exceeded my strength. So I left a moderate dream, not threatening anything disgusting: to live by the sea. Right on the shore. See the sea through the window, hear the noise, as well as the roar, have this busy water close, right in front of your nose, within a maximum of one hundred paces. I haven't missed it to this day because I'm an optimist and I never lose hope.

—Cz, Th: What is transience?

—J.Ch .: Nothing. Whatever passes, the next immediately appears and that is what you should be interested in. In addition, nothing is lost in nature. "... The only thing that really has no boundaries in this world is human stupidity ..." - with this optimistic Joanna Chmielewska's accent I will finish her PORTRAIT with HISTORY.



  • Facebook Social Icon
  • YouTube Social  Icon