Szukaj
  • Czesław Czapliński

PORTRET z HISTORIĄ Henryk Sawka


„…Nic tak nie poprawia nastroju jak śmiech. Mięśnie pracują, wydzielają się endorfiny jak przy wysiłku fizycznym, więc skojarzenie moich prac z lekarstwem na uśmierzenie problemów czy z uzdrawianiem za pomocą śmiechu jest mi na rękę…” – Henryk Sawka.


Henryk Sawka (ur. 9 lutego 1958 w Gryfinie) – rysownik, satyryk i ilustrator.

Wychowywał się w Polesinach. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Szczecińskim.

Debiutował w 1985 na łamach czasopisma „itd.”, jego rysunki publikowały m.in.: „Szpilki”, „Tygodnik Gdański”, „Kurier Szczeciński”, „Student”, „Nowy Medyk”, „Sztandar Młodych”, „Gazeta Krakowska”, „Dziennik Polski”, „Playboy”, „Polska the Times”, „Rzeczpospolita”, „Gazeta Wyborcza”, „Wprost”, „Newsweek Polska”.

Jest laureatem wyróżnienia Festiwalu Artystycznego Młodzieży Akademickiej FAMA'84 (stypendium artystyczne), Nagrody Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego (1989), Złotej Szpilki (1992) i Nagrody Artystycznej Prezydenta Miasta Szczecina (1992). W 1995 roku zdobył Złoty Medal legnickiego Satyrykonu. Laureat Festiwalu Dobrego Humoru (2009). Został uhonorowany tytułem Ambasadora Szczecina 2002.

Wydał kilka książek ze swoimi rysunkami, m.in: Boże, toś Polskę…! (1989), Wprost od Sawki (1992), Sawka większy niż życie (1995), The Best of Sawka (2008), Sceny z życia małżeńskiego (2009).

„…Zdarzało się, że podchodzili politycy z pierwszych stron gazet i gratulowali tego, jak ich obrysowywałem. Może chcieli sobie zrobić chody? Ci mądrzejsi zawsze udają, że rysunki ich nie dotyczą…” – Henryk Sawka.

Był jurorem wielu konkursów oraz przeglądów kabaretowych, wśród nich Przeglądu Kabaretów PaKA w Krakowie. Hobbystycznie pisze skecze, parodie oraz trawestacje utworów literackich.

Jest ojcem córki Karoliny, żona Ewa zajmuje się witrażem i garncarstwem. Jej prace pojawiają się na międzynarodowych wystawach i konkursach. Posiada pracownie w Szczecinie i w Beskidzie. Specjalizuje się w witrażu przestrzennym metodą Tiffany'ego.


Niektórzy mówią, że najbardziej liczy się pierwszy raz. Może mają na myśli różne rzeczy, mówiąc o fotografowaniu, jest różnie. Pierwszy raz fotografowałem Henryka Sawkę 29 maja 2012 w Warszawa i muszę powiedzieć, że jestem z tych portretów bardzo, ale to bardzo zadowolony. Ale kiedy po dwóch latach zaprosiłem go na spotkanie „Artyści w Łazienkach” 2 października 2014 w Łazienkach Królewskich, to miałem oprócz spotkania, bardzo konkretny plan fotografowania Henryka. Umówiliśmy się w Łazienkach Królewskich w Warszawie i powędrowaliśmy w wybrane przez mnie miejsca, a potem pełne koncentracji zdjęcia w studio przed spotkaniem, gdzie nagrywaliśmy również filowe ujęcia.

Szukając pomysłów do zdjęć, zastanawiam się, gdzie szukają ich artyści, których fotografuje. Znalazłem taką wypowiedź Henryka, która chyba to najlepiej wyjaśnia.

„…Nie szukam pomysłów, ja obrazek wymyślam, natomiast szukam inspiracji. To bardzo istotna różnica. Podczas rozmów, nawet najprostszych, wpadają mi jakieś skojarzenia, taki sparing słowny, ale najczęściej jestem czytelnikiem prasy. Kiedyś kupowałem nagminnie wszystkie tytuły, teraz raczej przeniosłem się do Internetu. Słucham też radia, które jest włączone wszędzie, w samochodzie, w kuchni, w pracowni. Jeżeli chodzi o telewizję, to powiem szczerze, że się do tego zmuszam. Generalnie robię sobie od piątkowego wieczoru do poniedziałku detoks i nie włączam telewizji, a w szczególności kanałów informacyjnych, “Wiadomości”, “Faktów”.

Ale jeżeli już zaczynam pracować, to włączam właśnie politykę. W “Faktach”, “Wiadomościach”, relacjach z Sejmu jest najwięcej wydarzeń, które mnie inspirują do żartów. Znajomi pytają: Czemu się irytujesz, po co to oglądasz? A ja na to, że muszę. Jak w tym dowcipie, kiedy mąż przyłapuje żonę z kochankiem i mówi: No wie pan, ja muszę, ale pan?...” – Henryk Sawka.

KIM JEST ARTYSTA? – to temat, który drążyłem przez sześć lat, podczas spotkań z wybitnymi postaciami kultury, na spotkaniach pt. „ARTYŚCI w ŁAZIENKACH” w Pałacu Myśliwieckim w Łazienkach Królewskich w Warszawie.


—Czesław Czapliński: Kim jest artysta?

– Henryk Sawka: Artysta, to ktoś, kto widzi to czego inni nie widzą, sposób w jaki inni nie patrzą.

Kwestionariusz Prousta to rodzaj zabawy towarzyskiej znanej wśród europejskich mieszczuchów i salonowców co najmniej od 2 poł. XIX wieku. Tytuł kwestionariusza pochodzi od nazwiska francuskiego pisarza Marcela Prousta (1871–1922). Kwestionariusz składał się z kilkunastu pytań dotyczących osobowości osoby, która na nie odpowiadała, jej upodobań, zamiłowań itp. Pozornie błahy, stał się kwestionariusz Prousta jednym z pierwszych przykładów „testu” osobowości.

—Główna cecha mojego charakteru?

– Henryk Sawka: Sceptycyzm i malkontenctwo.

—Cechy, których szukam u mężczyzny?

– Henryk Sawka: Poczucie humoru i lojalność.

—Cechy, których szukam u kobiety?

– Henryk Sawka: Poczucie humoru i lojalność.

—Co cenię najbardziej u przyjaciół?

– Henryk Sawka: To samo co u kobiet i mężczyzn..!

—Moja główna wada?

– Henryk Sawka: Niepowstrzymywanie się od zjadliwych komentarzy.

—Moje ulubione zajęcie?

– Henryk Sawka: Praca w chwilach wolnych od wypoczynku czyli tenis i jazda konna.

—Moje marzenie o szczęściu?

– Henryk Sawka: W każdej chwili wsiąść w samolot i polecieć w dowolne miejsce na świecie.

—Co wzbudza we mnie obsesyjny lęk?

– Henryk Sawka: Nieuporządkowane papiery.

—Co byłoby dla mnie największym nieszczęściem?

– Henryk Sawka: Wolę nie zapeszać…

—Kim lub czym chciałbym być, gdybym nie był tym, kim jestem?

– Henryk Sawka: Piosenkarzem rockowym albo reżyserem filmowym.

—Kiedy kłamię?

– Henryk Sawka: Przez telefon.

—Słowa, których nadużywam?

– Henryk Sawka: „Nie”.

—Ulubieni bohaterowie literaccy?

– Henryk Sawka: Tutmozis z powieści Faraon.

—Ulubieni bohaterowie życia codziennego?

– Henryk Sawka: Marek Edelman.

—Czego nie cierpię ponad wszystko?

– Henryk Sawka: Hipokryzji.

—Dar natury, który chciałbym posiadać?

– Henryk Sawka: Latanie. Często śni mi się, że latam…

—Jak chciałbym umrzeć?

– Henryk Sawka: W łóżku, otoczony bliskimi.

—Obecny stan mojego umysłu?

– Henryk Sawka: „Od jutra biorę się do roboty..!’’

—Błędy które najczęściej wybaczam?

– Henryk Sawka: Nieświadome.

Proust, zanim jeszcze został uznanym pisarzem, miał odpowiadać dwukrotnie na zestaw pytań zadanych przez przyjaciółkę; raz jako zaledwie nastolatek i ponownie jako młodzieniec. Manuskrypt z odpowiedziami Prousta został odnaleziony w roku 1924, już po śmierci słynnego pisarza. I w ten sposób nazwisko Prousta zostało powiązane z pytaniami z kwestionariusza na zawsze. Amerykańska pop-kultura pokochała zresztą stylistykę tego typu pytań. Od roku 1993 kwestionariusz Prousta zagościł na łamach „Vanity Fair” jako stała rubryka.


„…“Ludzka elastyczność nie ma granic”. Ludzie potrafią każde świństwo wytłumaczyć. Dziś dziwimy się, jak kiedyś można było wstąpić do PZPR, a to, co ludzie dzisiaj potrafią zrobić dla uzyskania czy utrzymania posad, jest jeszcze gorsze…” – Henryk Sawka.



PORTRAIT with HISTORY Henryk Sawka

“… Nothing makes you feel better than laughing. The muscles work, endorphins are released just like during physical exertion, so associating my work with a cure for alleviating problems or healing with laughter is good for me… ”- Henryk Sawka.


Henryk Sawka (born February 9, 1958 in Gryfino) - cartoonist, satirist and illustrator.

He grew up in Polesiny. He graduated from Polish Studies at the University of Szczecin.

He made his debut in 1985 in the magazine "etc.", his drawings were published, among others: "Szpilki", "Tygodnik Gdański", "Kurier Szczeciński", "Student", "Nowy Medyk", "Sztandar Młodych", "Gazeta Krakowska" "," Dziennik Polski "," Playboy "," Polska the Times "," Rzeczpospolita "," Gazeta Wyborcza "," Wprost "," Newsweek Polska ".

He is a laureate of the distinction of the FAMA '84 Academic Youth Art Festival (artistic scholarship), Stanisław Wyspiański (1989), the Golden Pin (1992) and the Artistic Award of the President of the City of Szczecin (1992). In 1995 he won the Gold Medal of the Legnica Satyrykon. Laureate of the Good Humor Festival (2009). He was awarded the title of the Ambassador of Szczecin in 2002.

He has published several books with his drawings, including: God, you are Poland ...! (1989), Wprost od Sawki (1992), Sawka larger than life (1995), The Best of Sawka (2008), Scenes from married life (2009).

“… There were times when politicians came from the front pages of newspapers and congratulated me on outlining them. Maybe they wanted to walk around? The wiser ones always pretend that the drawings do not concern them… ”- Henryk Sawka.

He was a juror of many competitions and cabaret reviews, including the PaKA Cabaret Review in Krakow. As a hobby, he writes skits, parodies and travesty of literary works.

He is the father of Karolina's daughter, his wife Ewa works in stained glass and pottery. Her works appear at international exhibitions and competitions. It has studios in Szczecin and the Beskids. He specializes in stained glass using the Tiffany method.


Some say that the first time counts the most. Maybe they mean different things when they talk about shooting, it's different. I photographed Henryk Sawa for the first time on May 29, 2012 in Warsaw and I must say that I am very, very pleased with these portraits. But when, two years later, I invited him to the meeting "Artists in Łazienki" on October 2, 2014 in Łazienki Królewskie, I had, apart from the meeting, a very specific plan for shooting Henryk. We made an appointment in Łazienki Królewskie in Warsaw and went to the places I chose, and then full of concentration photos in the studio before the meeting, where we also recorded film takes. When looking for ideas for photos, I wonder where the artists I am photographing are looking for them. I found the quote from Henry that perhaps explains it best.

“… I'm not looking for ideas, I come up with a picture, but I'm looking for inspiration. This is a very important difference. During conversations, even the simplest ones, I get some associations, a verbal sparring, but most often I am a press reader. I used to buy all the titles regularly, now I have rather moved to the Internet. I also listen to the radio, which is on everywhere, in the car, in the kitchen, in the studio. When it comes to television, I must be honest that I am forcing myself to do so. I generally detox myself from Friday night to Monday and do not turn on TV, especially news channels, "News", "Facts".

But when I start working, I turn on politics. In "Fakty", "Wiadomości" and reports from the Seym, there are the most events that inspire me to joke. Friends ask: Why are you irritating, why are you watching this? And I replied that I must. How in this joke when a husband catches his wife with his lover and says: You know, I have to, but you? ... ”- Henryk Sawka.

WHO IS AN ARTIST? - this is a topic that I have been investigating for six years, during meetings with outstanding figures of culture, at meetings entitled "ARTISTS in ŁAZIENKI" at the Myśliwiec Palace in Łazienki Królewskie in Warsaw.

—Czesław Czapliński: Who is the artist?

- Henryk Sawka: An artist is someone who sees what others do not see, the way others do not.

The Proust Questionnaire is a type of social game known among European townspeople and parlors from at least the second half of the XIX century. The questionnaire is named after the French writer Marcel Proust (1871–1922). The questionnaire consisted of a dozen or so questions about the personality of the person who answered them, their likes and dislikes, etc. Seemingly trivial, the Proust questionnaire became one of the first examples of a personality "test".

—Main Character Trait?

- Henryk Sawka: Skepticism and malcontent.

—Features I am looking for in a man?

- Henryk Sawka: A sense of humor and loyalty.

—Features I am looking for in a woman?

- Henryk Sawka: A sense of humor and loyalty.

—What do I value most about my friends?

- Henryk Sawka: The same as for men and women ..!

—My main flaw?

- Henryk Sawka: Not abstaining from virulent comments.

—My favorite activity?

- Henryk Sawka: Work in free time, i.e. tennis and horse riding.

—My dream of happiness?

- Henryk Sawka: Get on a plane at any time and fly anywhere in the world.

—What makes me obsessive?

- Henryk Sawka: Disordered papers.

—What would be the greatest misfortune for me?

- Henryk Sawka: I prefer not to confuse ...

—Who or what I would like to be if I were not who I am?

- Henryk Sawka: A rock singer or a film director.

—When am I lying?

- Henryk Sawka: On the phone.

—Words that I overuse?

- Henryk Sawka: "No."

—Favorite literary heroes?

- Henryk Sawka: Tutmosis from the novel Pharaoh.

—The favorite heroes of everyday life?

- Henryk Sawka: Marek Edelman.

—What do I hate above all else?

- Henryk Sawka: Hypocrisy.

—A gift of nature that I would like to have?

- Henryk Sawka: Flying. I often dream that I am flying ...

—How would I like to die?

- Henryk Sawka: In bed, surrounded by loved ones.

—The current state of my mind?

- Henryk Sawka: "From tomorrow I am going to work ..! ''

—The mistakes I forgive most often?

- Henryk Sawka: Unconscious.

Proust, before becoming an established writer, was to answer twice a set of questions asked by a friend; once as just a teenager and again as a youth. The manuscript with Proust's answers was found in 1924, after the famous writer's death. And thus Proust's name was linked to the questions in the questionnaire forever. American pop culture has fallen in love with the style of these types of questions. Since 1993, the Proust questionnaire has appeared in Vanity Fair as a permanent column.

"..." Human flexibility has no limits. " People can explain everything. Today we are surprised how it was possible to join the PZPR in the past, and what people today can do to obtain or keep jobs is even worse… ”- Henryk Sawka.




Ostatnie posty

Zobacz wszystkie