PORTRET z HISTORIĄ Mirosław Wiśniewski

Mirosław Wiśniewski (ur. 24 lipca 1936 w Radomsku, zm. 16 grudnia 2022) – fotograf, taternik, alpinista, speleolog i lekarz. Od 1966 roku członek Związku Polskich Artystów Fotografików.

Przez lata związany z Instytutem Matki i Dziecka w Warszawie oraz Centralnym Szpitalem Klinicznym Wojskowej Akademii Medycznej w Warszawie, gdzie zajmował się medyczną fotografią naukową i opracowywał innowacyjne metody zastosowania fotografii w chirurgii plastycznej. Uczestnik pierwszej polskiej zimowej wyprawy na Lhotse (8516 m n.p.m.) w 1974 roku oraz członek ekipy polarników zakładających Polską Stację Antarktyczną im. Henryka Arctowskiego na Wyspie Króla Jerzego w archipelagu Szetlandów Południowych na Antarktydzie.

Wyprawy wysokogórskie, speleologiczne, a także szereg podróży artystycznych zaowocowały licznymi wystawami fotograficznymi oraz autorskimi albumami.

W latach 1949–1953 uczeń Gimnazjum i Liceum im. Tadeusza Reytana w Warszawie, w którym uzyskał maturę (1953). W 1962 roku ukończył studia na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Warszawie. W okresie studiów spełniał się jako działacz społeczny i kulturalny. Był przewodniczącym Wydziału Turystyki Zrzeszenia Studentów Polskich. Zajmował się animacją życia kulturalnego w Domu Medyka przy ul. Oczki 7 w Warszawie gdzie prowadził działalność dziennikarską jako redaktor pisma Nowy Medyk. Z okazji 10-lecia ZSP otrzymał tytuł Wybitnego Działacza Społecznego i Kulturalnego.

W latach 1959–1980 był czynnym lekarzem zajmującym się chirurgią plastyczną. W Centralnym Szpitalu Klinicznym Wojskowej Akademii Medycznej w Warszawie (1959–1965), a następnie w Instytucie Matki i Dziecka w Warszawie (1965–1980) zajmował się medyczną fotografią naukową. Jako kierownik pracowni fotografii naukowej w Wojskowym Instytucie Medycznym skonstruował fotopedometr – urządzenie do mierzenia wydolności stóp za pomocą fotografii, a także metodę biomikrofotografii przedniego odcinka oka dla zilustrowania pracy doc. Mariana Mertza oraz metodę rekonstrukcji po amputacji narządów symetrycznych przy pomocy odwróconej fotografii narządu zdrowego. Zajmował się również metodą oznaczania prawdziwych granic martwaków kości przy pomocy śródoperacyjnej fotografii w świetle UV. Przewodnicząc pracowni fotografii naukowej w Instytucie Matki i Dziecka, wraz z prof. Napoleonem Wolańskim opracował fotokraniometr i fotosferodorsymetr służące do obrazowania i pomiaru proporcji ciała człowieka. Opracował metodę oznaczania prawdziwych granic naczyniaków płaskich przy pomocy fotografii w podczerwieni, jak również metodę mikrofotografii płodów małych zwierząt laboratoryjnych.

W 1966 został przyjęty do Związku Polskich Artystów Fotografików. W ZPAF pełnił funkcję Przewodniczącego Sekcji Fotografii Barwnej, Przewodniczącego Sekcji Fotografii Naukowej, a także Przewodniczącego i Wiceprzewodniczącego Rady Artystycznej ZPAF. W 1976 został uhonorowany tytułem Artiste FIAP (AFIAP), nadanym przez Międzynarodową Federację Sztuki Fotograficznej FIAP.

W latach 1962–1981 działał w Polskim Związku Alpinizmu i Speleoklubie Warszawskim. Jako członek Speleoklubu Warszawskiego odwiedził ponad trzydzieści jaskiń w Polsce i na świecie.

Jako kierowca oraz fotograf uczestniczył w pierwszej zimowej narodowej wyprawie na Lhotse (8561 m n.p.m.) prowadzonej przez Andrzeja Zawadę w 1974 roku. Z wyprawy na Lhotse Wiśniewski przywiózł kilka tysięcy negatywów dokumentujących podróż jelczem transportującym sprzęt z Warszawy do Katmandu, treking przez puszczę przedhimalajską, budowę i życie codzienne w bazie pod Lhotse. W latach późniejszych uczestniczył w jeszcze kilku wyprawach w Himalaje m.in. jako kierowca pierwszej zimowej wyprawie na Mount Everest (8850 m n.p.m.) w 1980 roku.

W latach 1976–1977 brał udział w budowie Polskiej Stacji Antarktycznej im. Henryka Arctowskiego na wyspie King George w archipelagu Szetlandów Południowych na Antarktydzie. W ekspedycji uczestniczył jako kierowca, lekarz i fotograf.

„…Mirosława Wiśniewskiego odwiedziłem 3 sierpnia 1989 r. w jego domu we wsi Słubica koło Mszczonowa. To było niesamowite spotkanie również z jego żoną Hanna Puchalska-Szewielow. Wywiad został opublikowany pt. „Barwy mojej ziemi” w nowojorskim magazynie KARIERA (grudzień 1989). Nieopodal domu Wiśniewskiego przez lata mieszkał Józef Chełmoński. Obok dworu Wiśniewskiego i Puchalskiej, swoje dwory maja m.in.: Siemion, Hanuszkiewicz, Marczewski, Machalica…” – Czesław Czapliński.

Odznaczenia

• Medal im. Jana Bułhaka (1977)

• Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2007)

Wystawy Indywidualne (wybór)

• Barwy mojej ziemi, wystawa otwarta po raz pierwszy w 1956 roku w Warszawie. Następnie prezentowana publiczności w Krakowie, Toruniu, Wrocławiu, Wilnie, Moskwie, Essen, Castel Gandolfo, Rapperswilu, Baltimore, Kolonii i Londynie

• Barwy bezsłonecznego świata, wystawa będąca owocem pasji speleologicznej

• Lhotse, Himalaje, Nepal i Polacy na Szczytach Świata, wystawy będąca owocem wypraw wysokogórskich

• Polacy w Antarktyce, wystawa będąca owocem wyprawy badawczej na Antarktydę

• Dzieci Azji, wystawa w UNESCO w Genewie i innych miastach należących do organizacji będąca efektem artystycznych podróży po kontynencie azjatyckim

• Polskie Bieguny. Himalaje '74 i Antarktyda '77 na fotografiach Mirka Wiśniewskiego, Dom Spotkań z Historią w Warszawie,

Wystawy Zbiorowe (wybór)

• Biennale Fotografii Pejzażu Polskiego

• Krajobrazy świata w fotografii polskich podróżników w Zachęcie Narodowej Galerii Sztuki w Warszawie, 1987

Publikacje

Od 1992 roku wraz z żoną Hanną Puchalską wydał dziesięć autorskich albumów fotograficznych. Albumy nagradzane były tytułami Najpiękniejsza Książka oraz Za wybitne osiągnięcia w dziedzinie fotografii artystycznej.

• Polska – barwy mojej ziemi, 1993

• Polska – dwory, dworki, 1995

• Polska – pałace i zamki, 1996

• Polska – dwory, dworki, pałace, 1998, 2000

• Polska – dziedzictwo wieków, 2000

• Polska Józefa Chełmońskiego, tom 2, Mazowsze, 2002

• Polska – dziedzictwo historii, 2003

• Polska – dworskie pejzaże, 2003

• Piękne hotele w Polsce, 2006

• Ochota, 2008

• Album Polskie Bieguny. Himalaje '74 i Antarktyda '77 na fotografiach Mirka Wiśniewskiego, Dom Spotkań z Historią, Warszawa 2019

PORTRAIT with HISTORY Mirosław Wiśniewski

Mirosław Wiśniewski (born 24 July 1936 in Radomsko; died 16 December 2022) was a photographer, Tatra mountaineer, alpinist, speleologist, and physician. He had been a member of the Association of Polish Art Photographers (ZPAF) since 1966.

For many years, he was associated with the Institute of Mother and Child in Warsaw and the Central Clinical Hospital of the Military Medical Academy in Warsaw, where he specialized in scientific medical photography and developed innovative applications of photography in plastic surgery. He participated in the first Polish winter expedition to Lhotse (8,516 metres above sea level) in 1974 and was a member of the polar team that established the Henryk Arctowski Polish Antarctic Station on King George Island in the South Shetland Islands, Antarctica.

His mountaineering and caving expeditions, along with numerous artistic journeys, resulted in many photographic exhibitions and books of his photographs.

From 1949 to 1953, he attended Tadeusz Reytan Secondary School in Warsaw, graduating in 1953. In 1962, he graduated from the Faculty of Medicine at the Medical Academy in Warsaw. During his student years, he was active in social and cultural affairs. He chaired the Tourism Department of the Polish Students’ Association (ZSP) and organized cultural activities at Dom Medyka, the medical students’ cultural centre at 7 Oczki Street in Warsaw, where he also worked as editor of the magazine Nowy Medyk. On the occasion of the ZSP’s tenth anniversary, he was awarded the title of Outstanding Social and Cultural Activist.

From 1959 to 1980, he practised medicine in the field of plastic surgery. He worked in scientific medical photography at the Central Clinical Hospital of the Military Medical Academy in Warsaw (1959–1965) and subsequently at the Institute of Mother and Child in Warsaw (1965–1980). As head of the scientific photography laboratory at the Military Institute of Medicine, he designed a photopedometer—a device for assessing foot function through photography. He also developed a method of biomicroscopic photography of the anterior segment of the eye to illustrate the work of Associate Professor Marian Mertz, as well as a method for reconstructing amputated paired body parts using a reversed photograph of the healthy counterpart. His work also included a method for determining the precise boundaries of bone sequestra through intraoperative ultraviolet photography.

While heading the scientific photography laboratory at the Institute of Mother and Child, he worked with Professor Napoleon Wolański to develop a photocraniometer and a photospherodorsimeter for imaging and measuring human body proportions. He devised a method for determining the precise boundaries of port-wine stains using infrared photography, as well as a technique for photomicrography of the foetuses of small laboratory animals.

In 1966, he was admitted to the Association of Polish Art Photographers. Within ZPAF, he served as Chair of the Colour Photography Section, Chair of the Scientific Photography Section, and both Chair and Deputy Chair of the Artistic Council. In 1976, he received the distinction of Artiste FIAP (AFIAP), conferred by the International Federation of Photographic Art.

From 1962 to 1981, he was active in the Polish Mountaineering Association and the Warsaw Speleological Club. As a member of the latter, he explored more than thirty caves in Poland and abroad.

In 1974, he participated as a driver and photographer in the first Polish national winter expedition to Lhotse (8,561 metres above sea level), led by Andrzej Zawada. He returned with several thousand negatives documenting the journey in a Jelcz truck carrying equipment from Warsaw to Kathmandu, the trek through the forests of the Himalayan foothills, and the construction of and daily life at the Lhotse base camp. In subsequent years, he took part in several more Himalayan expeditions, including as a driver on the first winter expedition to Mount Everest (8,850 metres above sea level) in 1980.

In 1976–1977, he helped build the Henryk Arctowski Polish Antarctic Station on King George Island in the South Shetland Islands, Antarctica. He served on the expedition as a driver, physician, and photographer.

“…I visited Mirosław Wiśniewski on 3 August 1989 at his home in the village of Słubica near Mszczonów. It was an extraordinary meeting, which also included his wife, Hanna Puchalska-Szewielow. The interview was published under the title ‘The Colours of My Land’ in the New York magazine KARIERA (December 1989). Józef Chełmoński lived for many years not far from Wiśniewski’s home. Near the manor house belonging to Wiśniewski and Puchalska, others with manor houses include Siemion, Hanuszkiewicz, Marczewski, and Machalica…” — Czesław Czapliński.

Honours

• Jan Bułhak Medal (1977)

• Honorary Badge of Merit for Polish Culture (2007)

Selected Solo Exhibitions

• The Colours of My Land — first opened in Warsaw in 1956. Subsequently shown in Kraków, Toruń, Wrocław, Vilnius, Moscow, Essen, Castel Gandolfo, Rapperswil, Baltimore, Cologne, and London.

• The Colours of a Sunless World — an exhibition inspired by his passion for speleology. • Lhotse, The Himalayas, Nepal, and Poles on the Summits of the World — exhibitions resulting from his mountaineering expeditions.

• Poles in Antarctica — an exhibition resulting from the research expedition to Antarctica.

• Children of Asia — an exhibition presented at UNESCO in Geneva and in other cities associated with the organization, resulting from his artistic travels across Asia.

• Polish Poles: The Himalayas ’74 and Antarctica ’77 in Photographs by Mirek Wiśniewski — History Meeting House, Warsaw.

Selected Group Exhibitions

• Biennial of Polish Landscape Photography

• Landscapes of the World in Photographs by Polish Travellers — Zachęta National Gallery of Art, Warsaw, 1987.

Publications

Beginning in 1992, he and his wife, Hanna Puchalska, published ten original photographic albums. These received awards for Most Beautiful Book and Outstanding Achievement in Artistic Photography.

• Poland: The Colours of My Land, 1993

• Poland: Manor Houses, Country Houses, 1995

• Poland: Palaces and Castles, 1996

• Poland: Manor Houses, Country Houses, Palaces, 1998, 2000

• Poland: The Heritage of the Centuries, 2000

• Józef Chełmoński’s Poland, Volume 2: Mazovia, 2002

• Poland: The Heritage of History, 2003

• Poland: Manor House Landscapes, 2003

• dBeautiful Hotels in Poland, 2006

• Ochota, 2008

• Polish Poles: The Himalayas ’74 and Antarctica ’77 in Photographs by Mirek Wiśniewski, History Meeting House, Warsaw, 2019.