Szukaj
  • Czesław Czapliński

PORTRET z HISTORIĄ Yaacov Agam


“…W twórczości dadaistów, Klee, Miró, Caldera i Picassa jest dziecięca strona. Staram się robić rzeczy bardzo, bardzo poważne, a co z tego wynika, to rzeczy dość przyjazne, wesołe, a czasem nawet zabawne. [Chaim] Soutine próbował pracować jak Rembrandt, a jednak na jego pracach nie ma nic z Rembrandta…” – Yaacov Agam.


Yaacov Agam, oryginalne nazwisko Jacob Gipstein (ur. 11 maja 1928 r., Rishon le-Zion, Palestyna [obecnie Rishon LeẔiyyon, Izrael] - rzeźbiarz i artysta wizualny, zajmujący się op-artem i sztuką kinetyczną, najbardziej znana z trójwymiarowych obrazów i rzeźb.

Pochodzi z religijnej żydowskiej rodziny. Agam jest synem rosyjskiego rabina Yehoshua Gibsteina. W młodości był w osiedlu żydowskim i formalną edukację rozpoczął dopiero w wieku 13 lat. Od najmłodszych lat nauczył się rysować, studiował sztukę w Jerozolimie (1947–48) w Akademii Besaleel, Zurychu (1949–51) i Paryżu (1951), gdzie miał swoją pierwszą indywidualną wystawę „Peintures en Mouvement” („Obrazy w ruchu”) w 1953 r. Właśnie w Paryżu zamieszkał. Ma córkę i dwóch synów, z których jednym jest fotograf Ron Agam.

Ostatecznie jego dorobek artystyczny wzbogacił się o elementy wibrujące i dotykowe, zaczął też tworzyć rzeźby, którymi można manipulować. W 1955 roku jego prace wystawiono w Galerie Denise René wśród prekursorów sztuki kinetycznej, jak m.in.: Jesús Rafael Soto, Carlos Cruz-Díez, Pol Bury, Alexander Calder i Jean Tinguely.

Zajmuje się zarówno malarstwem (jego obrazy utrzymane są zazwyczaj w stylu op-artu), jak i rzeźbą i projektowaniem elementów małej architektury, m.in. fontann.

W 1964 r. Agam napisał swoje artystyczne credo, niezmienione od tego czasu – „…Moim zamiarem było stworzenie dzieła wykraczającego poza to, co widzialne, którego nie można postrzegać inaczej niż etapami, przy założeniu, że jest to częściowe objawienie, a nie utrwalenie tego, co istniejące. Moim celem jest pokazanie, co można zobaczyć w granicach możliwości, które istnieją w trakcie powstawania…”.


Spotkaliśmy się w październiku 1985 r. w Nowym Jorku i muszę powiedzieć, że jego wygląd zewnętrzny od początku przykuł moją uwagę i zainteresowanie. Kiedy chwilę z nim porozmawiałem, powiedziałem co robię i zaproponowałem mu zdjęcia, zgodził się od razu. Jego spojrzenie, intensywność, to co się za nim kryje, mówi więcej niż wielostronicowy tekst, trzeba tylko na poważnie skrzyżować z nim wzrok…


„…Istnieją dwa różne języki. Istnieje werbalność, która oddziela ludzi… i jest wizualna zrozumiała dla wszystkich…” – Yaacov Agam.


Płaskorzeźby Agama, z ich ruchomymi, łączącymi się formami geometrycznymi, ukazują jego troskę o czas, ruch i zaangażowanie widza. Widz staje się uczestnikiem przemiany - w pewnym sensie tworzenia - prac Agama, poruszając się przed nimi, obracając je, czy też manipulując różnymi elementami prac.

Przykłady prac Agama obejmująThree Times Three Interplay (1970–71) i Tysiąc bram (1972) w ogrodach pałacu prezydenckiego Izraela w Jerozolimie. Zaprojektował także ogromną fontannę muzyczną znajdującą się w Quartier de la Défense w Paryżu (1975) i największą na świecie menorę (9,75 m) na Manhattanie w Nowym Jorku (1977). Praca została zainspirowana oryginalną menorą w Świętej Świątyni Jerozolimskiej.

Agam często wystawiał swoje prace z innymi artystami kinetycznymi i na wystawach indywidualnych, m.in. w Musée National d'Art Moderne w Paryżu (1972); Stedelijk Museum, Amsterdam (1973); Muzeum Żydowskie w Nowym Jorku (1975); Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku (1980); oraz Muzeum Isetan, Tokio (1989). Tuż przed świętowaniem 90. urodzin Agam otworzył Yaacov Agam Museum of Art (2018), instytucję w swoim rodzinnym mieście poświęconą jego twórczości.

Prace Agama są zwykle abstrakcyjne, sztuka kinetyczna, z ruchem, udziałem widza i częstym użyciem światła i dźwięku. Jego prace znajdują się w wielu miejscach publicznych. Jego najbardziej znane utwory to „Double Metamorphosis III” (1965), „Visual Music Orchestration” (1989) i fontanny w dzielnicy La Défense w Paryżu (1975) oraz „Fontanna ognia i wody” na placu Dizengoff w Tel Awiwie (1986). Jest również znany z rodzaju druku znanego jako Agamograph, który wykorzystuje animację siatki barierowej do prezentowania radykalnie różnych obrazów, w zależności od kąta patrzenia. Technikę soczewkową wykonano na dużą skalę w kwadratowym „Complex Vision” (9,1 m) 30 stóp (1969), który zdobi fasadę szpitala Callahan Eye Foundation Hospital w Birmingham, Alabama.

Agam miał wystawę retrospektywną w Paryżu w Musée National d'Art Moderne w 1972 r., A także w Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku w 1980 r. Jego prace znajdują się w licznych kolekcjach muzealnych, w tym w Museum of Modern Art i Mildred Lane Kemper Art Museum.

Jest tematem dwóch filmów dokumentalnych amerykańskiego reżysera Warrena Formy: „Możliwości Agama” (1967) i „Agam i ...” (1980).

W 1996 r. Został odznaczony Medalem Jana Amosa Comeniusa przez UNESCO za „Metodę Agama” za edukację wizualną małych dzieci.

Zaprojektował i stworzył trofeum zwycięzcy na Konkurs Piosenki Eurowizji w 1999 r., który odbył się w Jerozolimie.

W 2009 roku, w wieku 81 lat, Agam stworzył pomnik na Igrzyskach Światowych w Kaohsiung na Tajwanie zatytułowany „Pokojowa komunikacja ze światem”. Składa się z dziewięciu sześciokątnych filarów o wysokości 10 m, ustawionych w układzie rombowym lub kwadratowym. Boki filarów są pomalowane w różne wzory i odcienie, w sumie ponad 180 odcieni. Jedna strona każdego filaru jest również wyłożona, aby podzielić konstrukcję na sekcje, dzięki czemu postrzeganie filaru przez dzieci będzie się zmieniać w miarę wzrostu, ponieważ będą widzieć inny filar na innej wysokości.

Jednym z bardziej znanych dzieł Agama jest Menora Chanuka na rogu Piątej Alei i 59. Ulicy w Nowym Jorku, sponsorowana przez Organizację Młodzieżową Lubavitch. Wysoką na 32 stopy stalową konstrukcję w kolorze złota o masie 4000 funtów uznano w Księdze Rekordów Guinnessa jako największa na świecie menora Chanuka. Wykorzystuje prawdziwe lampy naftowe, które są zapalane co roku podczas Chanuki za pomocą kombajnów do zbierania wiśni.

W maju 2014 r. Utwór Agama „Faith-Visual Pray” został przedstawiony papieżowi Franciszkowi przez prezydenta El Al Israel Airlines, Davida Maimona. Utwór zawierał znaczące symbole zarówno żydowskiej, jak i chrześcijańskiej wiary.

Agam jest najlepiej sprzedającym się artystą izraelskim. Na aukcji Sotheby's New York w listopadzie 2009 r., Kiedy jego „Kontrast 4 tematów” został sprzedany za 326,5 tys. dolarów, Agam powiedział: „…Nie dziwi mnie to… moje ceny wzrosną, zgodnie z historią, którą stworzyłem w świecie sztuki…„. Rok później jego „Wzrost”, ponadwymiarowy obraz kinetyczny wykonany olejem na drewnianej płycie, który został pokazany w retrospektywie w 1980 roku w Muzeum Guggenheima, szacowany na 150 000 do 250 000 USD, sprzedany za rekordową sumę 698 000 USD.

W 2018 r. otwarto muzeum sztuki Yaacov Agam (YAMA) o powierzchni 3200 metrów kwadratowych (YAMA) w rodzinnym mieście artysty - Rishon LeZion, Izrael. Agam powiedział „Jerusalem Post”, że jest to „jedyne muzeum na świecie poświęcone sztuce w ruchu”.


“…Moim zamiarem było stworzenie dzieła wykraczającego poza to, co widzialne, którego nie można postrzegać inaczej niż etapami, ze zrozumieniem, że jest to częściowe objawienie, a nie utrwalenie istniejącego. Moim celem jest pokazanie tego, co można zobaczyć w granicach możliwości, która istnieje w trakcie powstawania…” – Yaacov Agam.


PORTRAIT with HISTORY


“…There is a childlike side in the work of the Dadaists, Klee, Miró, Calder and Picasso. I am trying to make things that are very, very serious, and what comes out of it is things that are quite friendly, gay, and sometimes even amusing. [Chaim] Soutine tried to work like Rembrandt, and yet there is nothing of Rembrandt in his pictures…” – Yaacov Agam.


Yaacov Agam, original name Jacob Gipstein (born May 11, 1928, Rishon le-Zion, Palestine [now Rishon LeẔiyyon, Israel] - sculptor and visual artist, op art and kinetic art, best known for his three-dimensional paintings and sculptures.

He comes from a religious Jewish family. Agam is the son of the Russian rabbi Yehoshu Gibstein. In his youth, he was in a Jewish settlement and did not start formal education until the age of 13. He learned to draw from an early age, studied art in Jerusalem (1947–48) at the Besaleel Academy, Zurich (1949–51) and Paris (1951), where he had his first individual exhibition "Peintures en Mouvement" ("Pictures in motion") in 1953. He has just moved to Paris. He has a daughter and two sons, one of whom is photographer Ron Agam.

Ultimately, his artistic output was enriched with vibrating and tactile elements, he also began to create sculptures that can be manipulated. In 1955, his works were exhibited at the Galerie Denise René among the pioneers of kinetic art, such as: Jesús Rafael Soto, Carlos Cruz-Díez, Pol Bury, Alexander Calder and Jean Tinguely.

He deals with painting (his paintings are usually in the op-art style), as well as sculpture and designing elements of small architecture, incl. fountains.

In 1964, Agam wrote his artistic credo, unchanged since then - "... My intention was to create a work that transcends the visible, which cannot be perceived other than in stages, on the assumption that it is a partial revelation and not a fixation of it. what's existing. My goal is to show what can be seen within the possibilities that exist in the process of creation ... ”.


We met in October 1985 in New York and I must say that his exterior attracted my attention and interest from the very beginning. When I talked to him for a while, told him what I was doing and offered him photos, he agreed right away. His gaze, intensity, what is hidden behind him says more than a multi-page text, you just have to seriously cross your eyes with it ...


“…There are two distinct languages. There is the verbal, which separates people… and there is the visual that is understood by everybody…” – Yaacov Agam.


Agam's bas-reliefs, with their movable, interconnecting geometric forms, show his concern for time, movement and the viewer's commitment. The viewer becomes a participant in the transformation - in a sense of creation - of Agam's works, moving in front of them, turning them or manipulating various elements of the works.

Examples of Agam's work include The Three Times Three Interplay (1970–71) and The Thousand Gates (1972) in the gardens of Israel's Presidential Palace in Jerusalem. He also designed a huge musical fountain located in the Quartier de la Défense in Paris (1975) and the world's largest menorah (9.75 m) in Manhattan, New York (1977). The work was inspired by the original menorah in the Holy Temple in Jerusalem.

Agam often exhibited his works with other kinetic artists and at individual exhibitions, incl. in the Musée National d'Art Moderne in Paris (1972); Stedelijk Museum, Amsterdam (1973); Jewish Museum in New York (1975); The Guggenheim Museum, New York (1980); and the Isetan Museum, Tokyo (1989). Just before celebrating his 90th birthday, Agam opened the Yaacov Agam Museum of Art (2018), an institution in his hometown devoted to his work.

Agam's works are usually abstract, kinetic art, with movement, audience participation, and frequent use of light and sound. His works are in many public places. His most famous works are "Double Metamorphosis III" (1965), "Visual Music Orchestration" (1989) and fountains in La Défense in Paris (1975) and "Fire and Water Fountain" in Dizengoff Square in Tel Aviv (1986). It is also known for a type of printing known as Agamograph which uses barrier mesh animation to present radically different images depending on the viewing angle. The lenticular technique was performed on a large scale in the square "Complex Vision" (9.1 m) 30 feet (1969) that graces the facade of Callahan Eye Foundation Hospital in Birmingham, Alabama.

Agam had a retrospective exhibition in Paris at the Musée National d'Art Moderne in 1972 and also at the Guggenheim Museum in New York in 1980. His work is in numerous museum collections, including the Museum of Modern Art and Mildred Lane Kemper Art Museum.

It is the subject of two documentaries by the American director Warren Form: "Agam's Possibilities" (1967) and "Agam and ..." (1980).

In 1996 he was awarded the Jan Amos Comenius Medal by UNESCO for the "Agam Method" for visual education of young children.


He designed and created the winner's trophy for the 1999 Eurovision Song Contest, held in Jerusalem.

In 2009, at the age of 81, Agam created a memorial at the World Games in Kaohsiung, Taiwan, entitled "Peaceful Communications with the World". It consists of nine hexagonal pillars 10 m high, arranged in a rhombic or square arrangement. The sides of the pillars are painted in various patterns and shades, a total of more than 180 shades. One side of each pillar is also lined to divide the structure into sections so that the children's perception of the pillar will change as they grow as they will see another pillar at a different height.

One of Agam's more famous works is the Hanukkah Menorah at the corner of Fifth Avenue and 59th Street in New York, sponsored by the Lubavitch Youth Organization. The 32-foot-tall gold-colored steel structure weighing 4,000 pounds has been recognized by the Guinness Book of Records as the world's largest Hanukkah menorah. It uses real kerosene lamps that are lit each year during Hanukkah by means of cherry harvesters.

In May 2014, Agam's piece "Faith-Visual Pray" was presented to Pope Francis by the president of El Al Israel Airlines, David Maimon. The piece contained significant symbols of both Jewish and Christian faith.

Agam is Israel's best-selling artist. At the Sotheby's New York auction in November 2009, when his "Contrast 4 Themes" was sold for 326.5 thousand. dollars, Agam said: "... I'm not surprised ... my prices will go up, according to the story I have created in the art world ...". A year later, his "Growth," an oversized kinetic image made with oil on a wooden plate that was shown in a 1980 retrospective at the Guggenheim Museum, estimated at $ 150,000 to $ 250,000, sold for a record $ 698,000.

In 2018, the Yaacov Agam (YAMA) art museum covering an area of ​​3,200 square meters (YAMA) was opened in the artist's hometown of Rishon LeZion, Israel. Agam told the Jerusalem Post that it is "the only museum in the world dedicated to art in motion."


“…My intention was to create a work of art which would transcend the visible, which cannot be perceived except in stages, with the understanding that it is a partial revelation and not the perpetuation of the existing. My aim is to show what can be seen within the limits of possibility which exists in the midst of coming into being…” – Yaacov Agam.


Ostatnie posty

Zobacz wszystkie