Szukaj
  • Czesław Czapliński

PORTRET z HISTORIĄ Stefan Niedziałkowski


„…Energia mima musi się cały czas przemieniać, tak jak głos u śpiewaka. Treść jest ważna, ale sposób jej ukazywania może ważniejszy. Treść może być niezmiernie prosta. Czy w tej prostocie będzie głębia i siła, zależy już od pokazującego. Ponieważ mim świadomie zrezygnował ze słów, powinien pokazywać samą istotę, którą trudno wyrazić słowami…“ – Stefan Niedziałkowski. Stefan Niedziałkowski (ur. 12 marca 1945 r. w Warszawie) – mim, aktor, reżyser, choreograf, autor scenariuszy dla teatru pantomimy, pedagog.

W 1964 roku Stefan Niedziałkowski został zaproszony przez legendarnego reżysera Henryka Tomaszewskiego do wrocławskiego Teatru Pantomimy Tomaszewskiego, gdzie był do 1975 r.

Od 1975 roku Niedziałkowski był inicjatorem, współtwórcą i aktorem Sceny Mimów przy Warszawskiej Operze Kameralnej.

W 1979 r. Stefan Niedziałkowski wyjechał do Nowego Jorku, gdzie wraz z Alice Winslow założył szkołę The American School of Polish Mime. W tym czasie był autorem i reżyserem wielu sztuk, w tym „Beret”, „Facets”, „Fighting with Death”, „Pygmalion” i „Time's Sculptures”.

W czerwcu 1980 r. spotkałem w Nowym Jorku Stefana Niedziałkowskiego i tak zafascynowałem się tym co robi, gdyż miał oryginalny pomysł, zrobienia czegoś nowego, że zaczęłem przychodzić na próby i zrobiłem mu serię zdjęć w akcji, kilka z rozmową opublikowałem w nowojorskim tygodniku „Przegląd Polski” 4-10 listopada 1981, pod tytułem – „Polska szkoła pantomimy w Nowym Jorku”:

„…Stefan Niedziałkowski najpjerw uczeń Henryka Tomaszewskiego, ostatnio blisko związany z Marcelem Marceau – uprawia pantomimę blisko dwadzieścia lat. W jego artystycznym życiorysie wyróżnić można trzy głowne etapy: 1964-1975 okres współpracy z Henrykiem Tomaszewskim we Wrocławskim Teatrze Pantomimy, lata 1975-1979 – współorganizacja i uspółpraca z Warszawską Sceną Mimów przy Warszawskiej Operze Kameralnej oraz od 1979 roku do chwili obecnej działalność w Nowym Jorku.

W teatrze Tomaszewskiego Niedziałkowski zagrał wiele pierwszoplanowych rol: w „Śnie nocy listopadowej”, „Odejściu Fausta”, „Menażerii cesarzowej Filissy”, do najwybitmejszych jego osiągnięć zalicza się niezapomniana kreacja w „Gligameszu”. Razem w teatrem wrocławskim gościnnie występował w krajach Europy, w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie.

Aleksander Bland w "London Observe Review” pisał: "Stefan Niedziałkowski będzie na szczycie w każdej grupie…”.

W 1975 roku Stefan Nłedzałkowski wraz z trzema aktorami (R. Klekot, A.Szczużewski, Z.Starczynowski) zakładają przy Operze Kameralnej w Warszawie – Warszawską Scenę Mimów. Odejście grupy artystów od Tomaszewskiego nie było przypadkiem ani zaskoczeniem dla środowiska artystycznego. Niedziałkowski tak mówi o tym fakcie: "…Po około 9 latach pobytu u Tomaszewskiego zaczalem mieć swój pogląd na sprawy pantomimy i z wieloma jego wizjami się nie zgadzałem. Wierze w możliwości aktora i takiego wykorzystama ruchu. aby był zwierciadłem przeżyć ludzkich. Tomaszewski natomiast zacął iść w kieurnku wielkich inscenizacji, które były niewątpliwie znakomite, ale do których wystarczyło dodać słowa i powstałby teatr dramatyczny co mi zupełnie nie odpowiadało…”.

Do czterech artystów dołączyła jeszcze primabalerina Opery Wrocławskiej. Zespół Warszawskiej Sceny mimów na wielu scenach świata pokazał spektakle: „Poza słowami”, „Zwierciadło”, „Głos ciszy”, „Pantomima”.

W 1979 roku Stefan Niedziałkowski postanawia założyć samodzielną grupę oraz szkołę pantomimy. Przyjeżdża do Nowego Jorku, gdzie wraz z Alice Eichen-Winslow tworzą Mimedance Theatre i American School of Polish Mime - oparte na tradycjach polskiej szkoły pantomimy,

Alice Eichen-Winslow jest dyrektorem, a Stefan Niedziałkowski dyrektorem artystycznym i wykładowcą.

W 1980 roku Mimedance Țheatre pod kierunkiem artystycznym i z udziałem Niedziałkowskiego dał premierowy pokaz w Marymount Manhattan Theatre. Stefan Niedziałkowski wystąpił w etiudach: “Butterfly”, “Facets”, „Fighting with Deoth”, „Baret”, „Pygmalion”, „Silent Music” oraz z pięcioma swoimi studentami w „Sculptures of Time”. „Four Fourths”, “Creation”. Spektakl ten recenzouan był na łamach pism amerykańskich i w "Tygodniu Polskim". W "The New York Times” napisano: "…Pan Niedziałkowski posiada pewną fizyczną plastyczność, która może dżwignąć ‘mimedance’ …Jeżeli pięciu młodych artystów, którzy brali udział w „Sculptures of Time” jest jego studentami, to jego nauka zrobiła wiele…”.

W American School of Polish Mime uczą się ludzie różnych zawodów z rożnych krajów świata: często zawodowi aktorzy, tancerze, mimowie czy też początkujący amatorzy. Wysoki poziom nauczania oraz fachowe prowadzenie cwiczeń sprawiły, iż stała się ona jedną z najbardzłei znanych i cenionych szkół tego tvpu w Stanach Złednoczonych, a Stefan Niedziałkowski zapraszany jest jako wykładowca do Marcel Marceau Ecole Internationale de Mimodrame w Paryżu.

O Mimedance Theatre, który jest nowa forma teatru tak mówi Stefan Niedziałkowski: „…Do chwili powstania naszego teatru nie było słowa 'mimedance’, zaintegrowaliśrny elementy pantomimy, 'sztuki mimu’, tańca oraz ruchu w ogóle…”.

Od 4 do 14 listopada można zobaczyć Stefana Niedziałkowskiego podczas występu połączonego z demonstracją ćwiczeń i krótkim wykładem w Ohio Performance Space w Soho w Nowym Jorku…”.

W 1986 r. Niedziałkowski opuścił Nowy Jork i przeniósł się do Filadelfii. W tym czasie był często zapraszany przez Marcela Marceau do nauczania w jego Ecole Internationale de Mimodrame de Paris Marcel Marceau.

W 1993 roku Niedziałkowski napisał wspólnie z Jonathanem Winslowem książkę o sztuce mimu „Beyond the Word – The World of Mime”. Marcel Marceau napisał przedmowę do książki, stwierdzając, że: „... Stefan otworzył drzwi z najwyższą szczerością i uczciwością, a jego wkład jest nie do opisania…”.

W 1993 r. Niedziałkowski wrócił do Warszawy. W 1994 r. Objął stanowisko dyrektora artystycznego Warszawskiego Teatru Pantomimy w Państwowym Teatrze Żydowskim w Warszawie. Jednocześnie założył Studio Mimów w warszawskim Teatrze na Woli.

W latach 2000-2002, i 2004 r. Niedziałkowski był autorem i dyrektorem artystycznym Międzynarodowego Festiwalu Sztuki Mimu w Teatrze Na Woli.

W 2005 roku Studio Mimów Stefana Niedziałkowskiego przeniosło się do obecnej lokalizacji w Mazowieckim Centrum Kultury i Sztuki w Warszawie.

W 2006 roku odbyła się uroczystość upamiętniająca 50. rocznicę założenia Wrocławskiego Teatru Pantomimy przez Tomaszewskiego. W ramach uroczystości Stefan Niedziałkowski wyreżyserował i stworzył choreografię swj dramat mimiczny „Dusza” dla Wrocławia. Niedziakowski zagrał tytułową rolę gościnnego artysty na premierze w grudniu 2006 roku Opery Narodowej w Warszawie.

W 2007 r. powstał film pt.: „Aktor ciszy” Tomasza Tarnawskiego, koncentrujący się na życiu i twórczości Stefana Niedziałkowskiego.

Wspólnie z Mazowieckim Centrum Kultury i Sztuki w Warszawie, w maju 2009 roku Niedziałkowski przygotował nowe autorskie przedsięwzięcie pt.: „Milczące Ciało”, a w maju 2011 roku, odbyła się premiera spektaklu "Meritum/Essence".

“…Mój styl to umiejętność posługiwania się ciałem w celu ukazywania wszystkich istotnych przemian – myśli, uczuć, zmieniających się stanów emocjonalnych, napięć. Nawet spontaniczne działania aktor musi umieć powtórzyć przy następnej okazji, wraz z wywołaniem w sobie tej samej motywacji i spontaniczności. Technika nie powinna zniekształcić czy zabić emocji…” – Stefan Niedziałkowski.

PORTRAIT with HISTORY Stefan Niedziałkowski "... The mime's energy must change all the time, just like a singer's voice. Content is important, but the way it is presented may be more important. The content can be extremely simple. Whether there will be depth and strength in this simplicity depends on the demonstrator. Because the mime has deliberately resigned from words, he should show the very essence, which is difficult to express in words ... "- Stefan Niedziałkowski. Stefan Niedziałkowski (born on March 12, 1945 in Warsaw) - mime, actor, director, choreographer, author of screenplays for mime theater, teacher. In 1964, Stefan Niedziałkowski was invited by the legendary director Henryk Tomaszewski to the Wrocław Pantomime Theater Tomaszewski, where he was until 1975. From 1975, Niedziałkowski was the initiator, co-creator and actor of the Mime Scene at the Warsaw Chamber Opera. In 1979, Stefan Niedziałkowski left for New York, where, together with Alice Winslow, he founded The American School of Polish Mime. At that time he was the author and director of many plays, including "Beret", "Facets", "Fighting with Death", "Pygmalion" and "Time's Sculptures". In June 1980 I met Stefan Niedziałkowski in New York and became so fascinated with what he was doing because he had the original idea of ​​doing something new that I began to go to rehearsals and took a series of photos in action, a few with a conversation I published in the New York weekly Polish "November 4-10, 1981, titled" Polish Mime School in New York ": "... Stefan Niedziałkowski, the best student of Henryk Tomaszewski, recently closely associated with Marcel Marceau - he practices pantomime for nearly twenty years. His artistic biography can be divided into three main stages: 1964-1975 a period of cooperation with Henryk Tomaszewski at the Wrocław Pantomime Theater, 1975-1979 - co-organization and cooperation with the Warsaw Mime Scene at the Warsaw Chamber Opera and from 1979 to the present .

In Tomaszewski's theater, Niedzialkowski played many leading roles: in "Dream of the November Night", "Departure of Faust", "Menagerie of the Empress Filissa", his greatest achievements include an unforgettable creation in "Gligamesh". He performed as a guest at the Wrocław theater in European countries, in the United States and Canada.

Aleksander Bland wrote in the "London Observe Review": "Stefan Niedziałkowski will be at the top in every group ...".

 

In 1975, Stefan Nłedzałkowski and three actors (R. Klekot, A. Szczużewski, and Z. Starczynowski) establish the Warsaw Mime Scene at the Chamber Opera in Warsaw. The departure of Tomaszewski's group of artists was no accident or surprise for the artistic community. Niedziałkowski says about this fact: "... After about 9 years of staying with Tomaszewski, I began to have my view on pantomime and I disagreed with many of his visions. I believe in the actor's ability and use the movement in such a way as to be a mirror of human experience. Tomaszewski went on to in a box of great productions, which were undoubtedly excellent, but to which it was enough to add words and a dramatic theater would arise, which I did not like at all ... ".

The Wrocław Opera ballerina has also joined the four artists. The team of the Warsaw Mime Scene has shown the performances: "Beyond Words", "Zwierciadło", "Głos ciszy", "Pantomime" on many stages of the world.

In 1979, Stefan Niedziałkowski decides to set up an independent group and a pantomime school. He comes to New York, where together with Alice Eichen-Winslow form the Mimedance Theater and the American School of Polish Mime - based on the traditions of the Polish pantomime school,

Alice Eichen-Winslow is the director and Stefan Niedziałkowski is the artistic director and lecturer.


In 1980, Mimedance Țheatre under the artistic direction and with the participation of Niedziałkowski gave the premiere show at the Marymount Manhattan Theater. Stefan Niedziałkowski has appeared in the études Butterfly, Facets, Fighting with Deoth, Baret, Pygmalion, Silent Music and five of his students in Sculptures of Time. "Four Fourths", "Creation". This review review was in the pages of American magazines and in "Polish Week". The New York Times says: "... Mr. Niedziałkowski possesses some physical plasticity that can bear 'mimedance' ... If five young artists who took part in 'Sculptures of Time' are his students, then his learning did a lot ..." .

At the American School of Polish Mime, people of various professions from various countries of the world learn: often professional actors, dancers, mimes or novice amateurs. The high level of teaching and professional tutorials have made it one of the most known and respected schools of this TVP in the United States, and Stefan Niedziałkowski is invited as a lecturer to the Marcel Marceau Ecole Internationale de Mimodrame in Paris.

Stefan Niedziałkowski says about the Mimedance Theater, which is a new form of theater: "... Until the creation of our theater there was no word 'mimedance', they integrated the elements of pantomime, 'mime art', dance and movement in general ... '.

From November 4-14, you can see Stefan Niedziałkowski during a performance combined with a demonstration of exercises and a short lecture at Ohio Performance Space in Soho, New York ... "

In 1986, Niedziałkowski left New York and moved to Philadelphia. During this time he was often invited by Marcel Marceau to teach at his Ecole Internationale de Mimodrame de Paris Marcel Marceau.

In 1993, Niedziałkowski and Jonathan Winslow wrote a book about the mime art "Beyond the Word - The World of Mime". Marcel Marceau wrote the preface to the book, stating that: "... Stefan opened the door with the highest honesty and integrity, and his contribution is indescribable ...".

In 1993, Niedziałkowski returned to Warsaw. In 1994, he took the position of artistic director of the Warsaw Mime Theater at the Jewish State Theater in Warsaw. At the same time, he founded Studio Mimów at the Warsaw Theater in Wola.

In 2000-2002 and 2004, Niedziałkowski was the author and artistic director of the International Mime Art Festival at the Na Woli Theater.

In 2005, Studio Niedzkowski's Mimes moved to its current location in the Masovian Center of Culture and Art in Warsaw.

In 2006, a ceremony was held to commemorate the 50th anniversary of the founding of the Wrocław Mime Theater by Tomaszewski. As part of the ceremony, Stefan Niedziałkowski directed and choreographed his mimic drama "Soul" for Wrocław. Niedziakowski played the title role of a guest artist at the premiere of the National Opera in Warsaw in December 2006.

In 2007, a film entitled "Actor of Silence" by Tomasz Tarnawski was created, focusing on the life and work of Stefan Niedziałkowski.

Together with the Masovian Center of Culture and Art in Warsaw, in May 2009 Niedziałkowski prepared a new proprietary undertaking: "Silent Body", and in May 2011, the premiere of the show "Meritum / Essence" took place.

"... My style is the ability to use the body to show all significant changes - thoughts, feelings, changing emotional states, and tensions. Even the spontaneous actor must be able to repeat it at the next opportunity, along with evoking the same motivation and spontaneity. Technique should not distort or kill emotions ... "- Stefan Niedziałkowski.



  • Facebook Social Icon
  • YouTube Social  Icon